Duo vast na bedreigingen

In het dorp Hank, Noord-Brabant halen inwoners opgelucht adem na de aanhouding van twee ‘nazi-dreigers’. Deze twee zouden verantwoordelijk zijn voor meerdere bedreigingen, doodswensen en bommeldingen. Via whatsapp, facebook en telefoon werden sommige inwoners persoonlijk bedreigd, in de Jumbo dreigde een verdachte andere klanten ‘onder te hoesten‘ en een brug in het dorp werd beklad met een hakenkruis en rechts-extremistische leuzen.

Diefstal en bedreiging via homoseksuele chatroom

De politie heeft met de arrestatie van een man (30, uit Arnhem) een eind gemaakt aan een reeks bedreigingen en diefstallen. De verdachte was actief op homochatsite Bullchat waar hij afspraakjes maakte en vervolgens zijn dates bedreigde en bestal. De zaak speelt sinds december 2019 toen meerdere slachtoffers, mannen tussen 50 en 75, aangifte deden. Bullchat bleek in al die incidenten een rol te spelen, waarop de politie een onderzoek startte. De politie sluit niet uit dat de verdachte hanglangers had. ‘Het onderzoek is nog in volle gang’.

VS: Schutter maakte Snapchat video’s

Het was geen terroristisch motief, maar om ‘respect te verdienen’ na zijn hele leven gepest te zijn. Schutter Armando Hernandez schoot deze week in een winkelcentrum in Glendale, Arizona drie mensen neer. ‘This is to get back at you’, roept Hernandez die alles filmde en op snapchat zette. In zijn auto ligt een AR-15 klaar. ‘Lets get this done guys’. Drie gewonden moesten naar het ziekenhuis, Hernandez, keurig met mondkapje op, kon makkelijk worden gearresteerd.

Belgie: Celstraf voor wie pikante foto’s van ex online zet

Het Belgische parlement heeft de Wet op voyeurisme aangescherpt. Wie straks ongevraagd pikante foto’s van (bijvoorbeeld) een ex-partner online zet, riskeert vijf jaar celstraf en een boete van vijftien mille. Met de nieuwe wet zijn daders – én providers – verplicht de expliciete foto’s binnen zes uur offline te halen, op straffe van een nieuwe boete. In België stuurt een kwart van alle jongeren wel eens een pikante foto, een op de zes stuurt zulke foto’s wel eens door. Niks mis mee, vindt Kamerlid Els van Hoof (CD&V). Behalve als de foto’s als wraak doorgestuurd worden, ‘om iemand te kwetsen, of om er geld mee te verdienen’. Omdat wraakporno en sexting ‘een enorme impact’ kunnen hebben, tot zelfdoding toe, spreekt Van Hoof van ‘een ernstig misdrijf’. Gaat het om foto’s van jonge kinderen, kan de straf oplopen tot vijftien jaar.

Frankrijk: Boetes voor haatdragende posts op sociale media

Op 1 juli wordt in Frankrijk een wet van kracht waarmee boetes kunnen worden uitgedeeld aan socialemediaplatformen die niet snel genoeg berichten met haatdragende, pedofiele of terroristische content weghalen. Techbedrijven als Facebook, Twitter, YouTube, Instagram en Snapchat moeten zulke content binnen één uur verwijderen en ‘duidelijk illegale’ berichten binnen 24 uur. De boetes kunnen oplopen tot 1,25 miljoen euro, en bij herhaaldelijke overtreding zelfs tot 4% van de jaaromzet. Justitieminister Nicole Belloubet denkt dat de wet helpt het aantal haatdragende berichten op internet te verminderen. ‘Gebruikers zullen twee keer nadenken voor ze een grens overschrijden als ze weten dat de kans groot is dat ze ter verantwoording worden geroepen’. Critici wijzen op het gevaar van ‘preventieve censuur’: de kans is groot dat alles dat ook maar een klein beetje controversieel kan zijn, met geautomatiseerde tools verwijderd wordt. Maar ‘het bestrijden van de verspreiding van haat op internet [..] mag niet ten koste gaan van onze vrijheid van meningsuiting’, riepen critici al.

Belgie: Jaar cel voor “Joker” die Facebook-klopjacht opende

De man die eind 2019 met een facebook-groep een klopjacht organiseerde op Michel Lelièvre, voormalig handlanger van Marc Dutroux, kreeg deze week van de rechtbank in Brussel één jaar voorwaardelijke celstraf en 16 mille boete. Verdachte Silvio V. (31, uit Brussel) kwam in actie toen Lelièvre werd vrijgelaten. In zijn besloten facebookgroep ‘Klopjacht op Michel Lelièvre in Brussel’ – een groepsnaam die volgens de rechter niets aan de verbeelding overliet – liet hij 150 mensen toe, met de kennelijke bedoeling Lelièvre iets aan te doen. Met succes: Lelièvre werd december 2019 op straat mishandeld en zijn appartement, het adres was in de groep gedeeld, werd overhoop gehaald. De verdachte, ex-militair en online bekend als ‘Joker’, vond dat hij de gemoederen in de groep juist bedaard had. Hij deed niet mee aan de mishandeling. Onzin, vond de rechter: met zo een groepsnaam zo veel mensen toelaten en dan een adres delen, is uitlokking. ‘Onbegrip, woede en frustratie [over de vrijlating van Lelièvre] zijn geen excuus, laat staan een reden om het recht in eigen handen te nemen’. De verdachte gaat in beroep.

Online soap Homies over sexting en (cyber)pesten

Selfies met blote borsten, cyberpesten, fake nieuws, groepsdruk en uit de kast komen zijn de onderwerpen in de nieuwe online soap Homies, gemaakt door de Stichting Kikid. De soap, tien afleveringen gemaakt voor en door jongeren, volgt vijf tieners die vanuit huis – corona! – via zoom, whatsapp of een computer contact hebben. Volgens Janine de Ridder van Kikid is de online soap voor ouders een goede gelegenheid om een gesprek met hun kinderen te beginnen over sexting en cyberpesten: jongeren zitten thuis, communiceren via sociale mediakanalen als Snapchat, Instagram, Whatsapp en hebben er vaker mee te maken. Ouders zijn nu echter wel in de buurt ‘waardoor ze meer zicht krijgen op wat er speelt’. Behalve de soap is er ook een game over sexting ontwikkeld.

“Instagram stimuleert geweld jonge crimineel”

Tv-maker Ajouad El Miloudi, nu te zien in gesprekken met jongeren uit de Top-600, ziet sociale media als een van de verklaringen voor het toegenomen geweld. ‘Op Snapchat en Instagram wil iedereen de koning of prinses zijn, en zo veel mogelijk filmpjes met dure spullen uploaden: zonnebrillen, dikke auto’s …’. En waar je vroeger specialistische groepen had die bijvoorbeeld plofkraken pleegden, is het met Google en YouTube een stuk gemakkelijker om te achterhalen hoe je zware explosieven in elkaar zet of een slot-met-politiekeurmerk opent. ‘En in Telegramgroepen zijn drugs of vuurwapens snel geregeld’. El Miloudi noemt internet ‘een zegen voor mensen die er mooie dingen mee doen, maar een vloek voor deze jongens’.

Dreiging extreemrechts “grote blinde vlek”

Rechtsextremistisch geweld is tussen 2015 en 2019 met ruim 300 procent toegenomen, schrijft Interpol. In Nederland is een rechts-terroristische aanslag ‘voorstelbaar’, aldus de NCTV. De AIVD ziet ‘een wereldwijde opleving van rechts-extremisme’ en extremisme-onderzoeker Julia Ebner – ze schreef onlangs Going Dark – ziet de laatste tijd meer extreemrechtse aanslagen dan jihadistische. Maar niemand lijkt te weten hoe groot de beweging is, of hoe gevaarlijk. Wel duidelijk is dat extreemrechtse groepen zich steeds meer online organiseren, met zelfs een eigen dating-app. Die app, Patriot Peer, wordt wel ‘Tinder voor Nazi’s’ genoemd. Ook Interpol ziet dat extreemrechts door sociale media veel beter in staat is zich te organiseren: er gaat van alles rond, van nazi-ringtones tot racistische en antisemitische filmpjes. Rechtsextremistisch gedachtegoed wordt op twitter en facebook veel en zonder problemen gedeeld. ‘Het dehumaniseren van bevolkingsgroepen is absoluut meer mainstream geworden’, zegt onderzoeker Nikki Sterkenburg bij Nieuwsuur. Sterkenburg, die promoveert op extreemrechts activisme, zegt dat velen in die groepen ‘een vage notie [hebben] van hoe Nederland eruit zou moeten zien, namelijk met minder ruimte voor etnische en religieuze minderheden’. De meesten zijn tegen geweld maar een aantal ‘filosofeert openlijk over hoe het allemaal wat harder en gewelddadiger zou kunnen’. Daarbij komt de sociale cohesie onder druk te staan, stelt ze. Moe en murw door alle hate speech, bedreigingen en intimidaties stoppen steeds meer opiniemakers met sociale media en resteert een platform waar nog maar één geluid te horen valt – ‘de democratie is niet gediend bij bedreigingen en haat’. Sterkenburg wijst ook op gebrek aan eenduidigheid: wat we in Nederland problematisch vinden, staat bij bepaalde Poolse, Hongaarse of Vlaamse politieke partijen gewoon in de verkiezingsprogramma’s.

Tumblr verwijdert miljoenen hate speech berichten

Maar liefst 4,47 miljoen berichten met haatdragende inhoud, vond blognetwerk Tumblr bij een recente analyse. Die berichten, vooral afkomstig van naziblogs die al eerder waren verwijderd, worden nu ook allemaal weggehaald. Het gaat om zogeheten reblogs, berichten van anderen die worden doorgestuurd, vergelijkbaar met retweets bij twitter. Deze reblogs bleven zichtbaar omdat Tumblr hoopte op een soort ‘zelfreinigend vermogen’ van gebruikers. Nu blijkt dat op de reblogs nauwelijks tegenargumenten komen, gaat Tumblr ze alsnog verwijderen.

Belgie: Jaar cel en boete voor beledigen van agent

In België is een bejaarde man (69, uit De Panne) in beroep veroordeeld tot een jaar celstraf voor uitlatingen op zijn website over de politie van de zone Westkust. Verdachte Eddy Pyliser schrijft op zijn eigen website al jaren over de politie Westkust, meestal negatief. In 2019 schreef hij specifiek over twee inspecteurs. Voor de één, die verhuisde naar een andere politieregio, moesten inwoners van die regio goed opletten ‘want de epidemie van de pest en cholera komt eraan’. Over de andere agent, waarvan hij wist dat die gediagnosticeerd was met teelbalkanker, postte hij een foto van een blauwe doodskist met politiehelm. ‘Hopend op een langzame, pijnlijke dood voor teelbalkankertje’. Hij kreeg daarvoor drie maanden effectieve celstraf en 1200 euro boete, maar ging in beroep en vroeg het hof nog om ‘enige mildheid’. Tevergeefs: vanwege de ‘recidive handelingen’ verhoogde het hof de straf naar een jaar effectief en een boete van 1600 euro.

Zender en dj doen aangifte na doodsbedreigingen online

Muziekzender FunX en dj Moradzo – echte naam Morad El Ouakili – hebben aangifte gedaan na doodsbedreigingen. El Ouakili draaide op FunX muziek tijdens zijn Ramadan LateNight Show en dat viel bij sommigen kennelijk verkeerd: muziek tijdens ramadan is ongepast. Via twitter kreeg hij te horen dat hij een ‘doodzonde’ begin en dat hij die zou ‘moeten bekopen met de dood’. Hij moest oppassen voor ‘twee jongens in regenpakken’ op motorscooter die zijn borstkas zouden ‘doorzeven met kogels’. De bedreigingen kwamen, schrijft Het Parool, van het instagam-account van Youness Ouaali, een vlogger die vaker negatief in het nieuws kwam. Oualli werd februari jl nog veroordeeld tot een cel- en taakstraf voor onder meer seksueel misbruik van een 15-jarig meisje en het maken van ‘een smadelijke vlog’. Een maand geleden liet hij op zijn YouTube-kanaal een jongen aan het woord die een homostel had aangevallen in Amsterdam-Oost. Ouaali heeft zijn ‘Instagram-leger’ op FunX afgestuurd, aldus de zender, ‘een kleine groep radicale moslims die roet in het eten gooit, maar hun stem is zo ontzettend luid en lelijk’.
El Ouakili heeft inmiddels persoonsbeveiliging en het programma is stopgezet. Op facebook schreef hij niet bang te zijn. ‘Je zou denken dat de maand #ramadan het mooiste in een mens naar boven haalt, maar dat geldt niet voor iedereen. Het boze karakter neemt bij sommigen onder ons juist de overhand’. FunX zegt in een verklaring dat gekozen wordt voor de veiligheid van de medewerkers. De politie zegt de aangiftes serieus te nemen en onderzoekt de zaak. In de Tweede Kamer heeft de SP inmiddels vragen gesteld aan de minister. ‘Mensen moeten in vrijheid hun programma’s kunnen maken. Van die vrijheid moeten extremisten afblijven’.

Filmer van reanimatie beboet

De politie Amersfoort heeft een man beboet die bleef doorfilmen bij een reanimatie en zo het werk van de hulpdiensten hinderde. Toen de man daarmee bleef doorgaan, ondanks herhaalde waarschuwingen, kreeg hij een bekeuring voor ‘hinderlijk gedrag’. Filmende of fotograferende omstanders zijn veel agenten een doorn in het oog. Zo ook bij dit incident. Met de zoveelste ‘hoe zou jij het vinden als …’ posting op facebook tot gevolg. ‘Terwijl het slachtoffer voor het leven aan het vechten was …’

FvD-jongeren “fascistisch en antisemitisch” in appgroepen

In appgroepen van leden van de jongerenbeweging van Forum voor Democratie wordt ‘rechts-radicaal gedachtengoed’ gedeeld en gaan structureel fascistische dan wel antisemitische uitspraken rond, zo meldt HP/De Tijd. Enkele klokkenluiders binnen de JFVD sloegen alarm in een anonieme brief aan het hoofdbestuur. In de appgroepen, met namen als Borrelvd, worden terroristen als Breivik en Tarrant verheerlijkt – ‘thanks for the shootings’ – en worden uitlatingen gedaan ‘die overeenkomen met autoritaire, fascistische en/of nationaal-socialistische denkbeelden, inclusief antisemitisme, homofobie en racistisch imperialisme’. De klokkenluiders hebben ruim 80 pagina’s met voorbeelden – ingezien door HP/De Tijd. De voorbeelden gaan van leden die het Horst Wessellied zingen tot foto’s waarop Anne Frank coke snuift. Iemand noemt het nationaal-socialisme ‘de beste economische formule ooit’, een ander wil ‘eerst een revolutie en daarna een autoritaire, nationalistische staat’. Het hoofdbestuur van de FvD reageert laconiek. Sommige uitlatingen zijn ‘walgelijk’ maar ‘we willen geen gedachtenpolitie zijn’. Volgens FvD-voorzitter Lennart van der Linden is een persoon uit zijn functie gezet en gaat het hoofdbestuur nader onderzoek doen.

Update: Inmiddels zijn drie FvD-leden geroyeerd wegens ‘onacceptabele uitingen’ in whatsappgroepen. Drie andere leden zijn geschorst. Volgens de partij waren er ook niet-leden betrokken bij de app-gesprekken.

AIVD noemt dreigingen “vaak divers en complex”

Dreigingen tegen de Nederlandse samenleving zijn vaak divers en complex, schrijft de AIVD in het jaarverslag 2019. De dienst zag dat ‘steeds meer landen’ invloed proberen te krijgen op Nederlandse belangen, ondanks flinke investeringen in ‘digitale weerbaarheid’. Vooral China zou zich met digitale spionage bezig houden, aldus het verslag. De AIVD zag verder een opleving van ‘wereldwijd rechts-extremisme’, in Nederland vooral online. De aanslag (maart 2019) in Christchurch zette veel mensen aan tot copycat-gedrag, nog versterkt door sympathisanten elkaar online (blijven) ontmoetten. In internationale onlinegroepen waarin aanslagplegers en hun sympathisanten vinden, zitten ook Nederlanders, aldus het verslag. Het ED verwijst in het artikel naar een groep Nederlanders op het neo-nazi forum Iron March. De AIVD noemt alleen Erkenbrand als ‘voorbeeld van een organisatie die met democratische middelen ondemocratische doelstellingen nastreeft’.