Politie houdt organisator Project X aan

De politie Enschede heeft de man (28) aangehouden die ‘Project X Enschede’ zou hebben georganiseerd. Een oproep daartoe op facebook werd ruim gedeeld. Er moesten ‘minimaal vijftigduizend feestgangers’ komen. Toen het bericht 1400 was gedeeld en 2400 keer geliket, startte de politie een onderzoek. Het evenement verdween van facebook maar uiteindelijk verschenen toch ruim honderd jongeren bij het winkelcentrum; de burgemeester zag zich later die avond genoodzaakt een noodbevel af te kondigen. De aangehouden organisator wordt verdacht van opruiing en identiteitsfraude.

Advertenties

Engeland: Negen arrestaties per dag voor hate crime zijn “tijdverspilling”

In Engeland is het aantal arrestaties voor online haatzaaien sinds 2014 bijna verdubbeld. Dagelijks worden negen ‘trollen’ opgepakt die via twitter, facebook of een ander sociaal medium anderen hebben beledigd, bedreigd of geïntimideerd. De politie krijgt veel kritiek op al die arrestaties: ongeveer de helft van alle zaken wordt geseponeerd voordat een rechter er aan te pas komt. Volgens burgerrechtengroeperingen bedreigt de politie op deze manier zelfs de vrijheid van meningsuiting. Ze vinden het ‘a complete waste of time’ en een misbruik van dure politiecapaciteit. Hoe durven ze: ‘investigating people for comments online that are offensive but not criminal’, zei onder meer Jodie Ginsberg, chief executive van de Index on Censorship. Korpschef Stephen Kavanagh reageert laconiek op de cijfers. Agenten zijn alleen maar bezig met de ‘changing nature of harm in our society’.

De psychische tol van online puinruimen

Twee oud-medewerkers van het Online Safety Team van Microsoft zijn naar de (Amerikaanse) rechter gestapt omdat ze lijden aan ptss en een schadevergoeding eisen. Ze waren actief als moderator, ingehuurd om de internetkanalen van Microsoft ‘schoon te houden’ en keken jarenlang naar de meest gruwelijke foto’s en filmpjes. Live-streams van verkrachtingen of onthoofdingen, foto’s van kindermisbruik – alles wat er het open riool voorbij kwam. Als geen ander zagen ze de ‘beerput van menselijk gedrag’ die internet is, schrijft NRC. Moderators zijn vaak freelancers, extra kwetsbaar voor uitbuiting omdat ze vaak niet eens weten voor wie ze werken, nauwelijks psychologische hulp krijgen maar wel de hele dag geconfronteerd worden met ‘verderfelijk beeldmateriaal’. Microsoft reageerde al door te stellen dat de ‘gezondheid en veiligheid van onze werknemers die dit moeilijke werk doen, voor ons de hoogste prioriteit heeft’ en dat er zelfs een ‘gezondheidsprogramma’ is. Volgens de twee eisers was dat niet meer dan het advies af en toe een rookpauze te nemen. De zaak is de eerste in zijn soort die voor de rechter komt. Veel internetbedrijven kijken dan met argwaan naar het verloop. Die bedrijven hebben weliswaar allemaal algoritmes draaien die veel ongewenste content filteren maar het eindoordeel wordt nog vrijwel altijd door mensen gedaan. En dan gaat het om honderden, zo niet duizenden mensen die allemaal werk doen dat traumatisch kan zijn. En waar organisaties die bijvoorbeeld kinderpornonetwerken traceren, eerst een maandenlange training bieden plus verplichte, regelmatige bezoeken aan een psycholoog, huren veel techbedrijven simpelweg een stel freelancers in. Alleen bij Facebook zijn het er al 7500, zegt universitair docent Sarah Roberts (UCLA) die promoveerde op het modereren bij internetbedrijven. Ze spreekt van een ‘nieuwe industriële praktijk’ waarbij de techbedrijven ‘modereerwerk als tweederangs arbeid zien’. De zaak komt zomer 2018 voor de rechter.

Kwart burgemeesters bedreigd door criminelen

Onderzoek onder vierduizend burgemeesters, wethouders, raadsleden en ambtenaren leert dat een kwart van de Nederlandse burgemeesters door criminelen wordt bedreigd. Volgens het onderzoek Criminele beïnvloeding van het lokale openbaar bestuur is er echter geen sprake van grootschalige geslaagde criminele beïnvloeding. Opvallend is dat veel bedreigingen te maken hadden met de komst van of plannen voor asielzoekerscentra, dan wel met (sluiting van) drugsgerelateerde zaken. De bedreigingen gebeuren niet alleen fysiek maar, niet verrassend, ook via allerlei internettoepassingen. Waar de ene burgemeester zijn naam geschilderd terugvindt in een tunneltje en een ander gewoon nog een brief krijgt, zijn veel bedreigingen online. Bijvoorbeeld in een reactieformulier op een website, in een posting op facebook, op twitter (‘een open riool’) of op een ander (sociaal) medium. De ondervraagde bestuurders noemen het in dit verband raadzaam geen onbekenden toe te laten tot je facebook-profiel en geen foto’s of informatie over je gezin te plaatsen. Niet opvallen bij kwaadwillenden, zo is het advies.

Politie speurt op internet naar anonieme demonstraties

Het recht om te demonstreren is één ding maar relschoppen iets anders. De afgelopen tijd was zichtbaar dat de protesten veranderden, vooral door sociale media als twitter, facebook en Whatsapp. In Rotterdam speurt de politie daarom actief op internet naar demonstraties die niet officieel zijn gemeld bij de gemeente. Volgens burgemeester Ahmed Aboutaleb en politiechef Frank Paauw is dat niet meer dan normaal, anno 2017. ‘Het leidt tot argwaan als je vooraf geen afspraken wilt maken’. Dat was bijvoorbeeld te merken bij een actie tegen Zwarte Piet: aangekondigd voor Maassluis maar gehouden in Rotterdam. De politie probeert daarom pro-actief in contact te komen met de organisatoren, bijvoorbeeld om afspraken te maken over tijdstippen of routes. ‘Wie anoniem blijft, of contact weigert, kan een forse politiemacht verwachten’, aldus Paauw.

“Leger meezoekers” helpt de politie

Niet alleen bij de verdwijning van Anne Faber, maar ook bij andere vermissingen, zijn er steeds meer mensen die actief meedenken met de politie. Niet alleen in bos of weide, maar vooral online. ‘Er is een leger van zelfverklaarde meezoekers ontstaan met een mix van meelevendheid en sensatiezucht’, zegt zoek-expert Henk van Ess. Daaronder zitten waarzeggers, paragnosten en koffiedikkijkers, maar ook mensen die de juiste vaardigheden hebben. Soms met vervelende gevolgen, zoals de student uit Zevenbergen merkte toen hij, in zijn terroristen-jacht, chatte met een geheim agent. Hoe dan ook, Van Ess ziet dat burgers vaak iets kunnen bijdragen aan speurtochten omdat ze meer armslag hebben. ‘De politie zit in een keurslijf. Ze mogen bijvoorbeeld wel een Facebook-profiel bezoeken, maar na een paar keer wordt het gezien als stelselmatig volgen. En dat mag niet zomaar’.

VS: Zat Rusland achter populaire Facebook-pagina?

De populaire facebook-pagina Blacktivist, op het hoogtepunt had de pagina 360 duizend likes, werd gemaakt en onderhouden vanuit Rusland, schreef The Guardian in een fraaie reconstructie. De account was opgezet ter nagedachtenis aan Freddy Gray, een zwarte Amerikaan die stierf in een politiecel in Baltimore. Toen er, om Gray te herdenken, een protestdemonstratie werd aangekondigd, begonnen mensen zich af te vragen wie de pagina gemaakt had. Maar ze meldden zich ook allemaal aan voor die demonstratie. Heber Brown, een pastoor uit de buurt nam contact op met de pagina en kreeg te horen dat er ‘vrijwilligers’ in Baltimore waren die de pagina onderhielden. Anderen dachten zelfs aan een undercover-actie van de politie, om te achterhalen wie relschoppers waren. En anders, ach, vast iemand van ‘out of town’. Niemand dacht in ieder geval aan Russische inmenging. Maar die lijkt er nu wel degelijk te zijn – de pagina (inmiddels niet meer online) wordt genoemd als een van de vele pogingen van het Kremlin om niet alleen het verloop van de Amerikaanse verkiezingen te beïnvloeden maar ook om raciale onrust te stoken. In meerdere postings werd een link gesuggereerd met Black Lives Matter maar die beweging ontkent. Andere postings riepen op tot harde actie: ‘Our race is under attack, but remember, we are strong in numbers’. Voor Father Brown is het nieuws hét bewijs nog kritischer te zijn op wie er achter een oproep zit, ‘voordat iedereen alles maar klakkeloos volgt en deelt’.

Spanje: Oude foto’s als nieuw getweet in Catalaanse rellen

Ook Spanje heeft kennisgemaakt met twitterbots, fake nieuws en ‘alternatieve feiten’. Vooral op twitter verschenen, in de dagen na het deels mislukte referendum in Catalonië, allerlei foto’s die duidelijk moesten maken dat de politie ontoelaatbaar actief was. Maar ze kloppen niet, schrijft El Pais, na wat simpele osint-zoekacties. Een foto van een hulpeloze jongeman die door agenten geslagen wordt, getwitterd vanaf @PersianRose1, werd weliswaar binnen drie uur 1700 keer geretweet, maar blijkt genomen in november 2012. Een foto van een kind met bloedend hoofd werd gemonteerd in een actuele foto van de rellen, maar ook twitteraar @chispa34720356 bestaat natuurlijk niet echt. Toch werd de foto in een uur tijd vijfhonderd keer geretweet. Dat was overigens de helft minder dan de foto van @Tesa29053098 (let wederom op de acht cijfers in de accountnaam – rené) waarop een bebloede man te zien was bij een medische hulppost. De foto werd gemaakt na een ongeluk in een mijn.

Kinderen zetten deur open voor cybercriminelen

Het is altijd makkelijk om kinderen ergens de schuld van te geven, maar in dit geval schijnt het écht zo te zijn. Zeker nu negen van de tien kinderen in groep 7-8 van de basisschool een eigen smartphone heeft én de helft regelmatig openbare wifi gebruikt, lopen ze extra risico bij cybercrime. Ze zijn ‘online onbewust kwetsbaar’. Alert Online heeft daarom de campagne ‘Cybersecurity Helden’ gestart, om kinderen beter te beschermen in cyberspace. Die is ook gericht op ouders en leraren: de eerste groep ziet lang niet alle gevaren, en de tweede groep snapt veel apps niet.

“Google en Facebook faalden” bij nieuws over Las Vegas

Dat er bij de schietpartij in Las Vegas allerlei nep-nieuws werd gedeeld, zal niemand verrassen. Er gingen, de hele nacht door, al meerdere foto’s en namen rond van vermeende shooters. Talloze hoaxes, onbevestigde geruchten, mislukte heksenjachten en regelrechte leugens werden in sneltreinvaart over de sociale netwerken gedeeld – er zijn al minimaal twintig van die hoaxes ontdekt…. Google en Facebook speelden daarbij een bedenkelijke rol, stelt tech-journalist Alexis Madrigal in The Atlantic. ‘The world’s most powerful information gatekeepers neglected their duties in Las Vegas’. Los van wat mensen (én bots natuurlijk) allemaal delen en verspreiden, hebben die bedrijven een belangrijke rol bij het filteren daarvan. Bovendien claimen die bedrijven de technologie te hebben, de filters en de logaritmes, die échte en alternatieve feiten van elkaar kunnen onderscheiden. Niet dus: bij Google’s Top Stories stonden enige tijd enkele pagina’s van 4Chan, een site die nou niet bekend staat als betrouwbaar. En wie bij Facebook zocht op ‘Las Vegas’, werd doorverwezen naar een groep die op dat moment al meer dan vijfduizend members telde. Die groep was echter opgezet door een notoire internetoplichter, Jonathan Riches, die ooit bekend werd toen hij vanuit de cel zo’n drieduizend rechtszaken aanspande en die volgens zijn bio nu onderzoeksjournalist is maar een verleden heeft als ondergoed-model, nucleair specialist én bodyguard op Buckingham Palace. De groep verscheen bovenaan de zoekresultaten, niet omdat die zo actueel en betrouwbaar was, maar omdat het aantal leden zo snel toenam. Tja, zoeken en vinden – het blijft lastig. Een van de Trending Stories bij Facebook was lange tijd een verhaal van Sputnik, een bekende bron van Russische propaganda. De bedrijven, aangeschreven door Madrigal, wijzen op de gebruikte algoritmes. Maar het probleem daarbij is, stelt Madrigal, dat die alleen goed werken bij ‘many examples to learn from’. En daar was in de hectiek van het incident geen tijd voor. Mensen kunnen dat beter, betoogt Madrigal. Maar die werken er nauwelijks …

VS: Ministerie VS wil weten wie anti-Trump-pagina op Facebook ‘like’ gaven

Justitie in de VS heeft Facebook gevraagd om de privé-informatie van zo’n zesduizend mensen die anti-Trump-pagina’s hebben geliket. Het gaat om gebruikers van de site Disruptj20.org die demonstreerden tijdens de inauguratie van president Donald Trump. Bij die demonstraties werden circa tweehonderd mensen opgepakt, onder meer voor vandalisme. Het justitieverzoek wordt aangevochten door de American Civil Liberties Union (ACLU) die de rechtbank gevraagd heeft om het zoekbevel te vernietigen. Een advocaat van de ACLU noemde het verzoek ‘bijzonder huiveringwekkend’ en verwees naar de grondwet. Onduidelijk is of Facebook het verzoek zal honoreren. Wel duidelijk is dat het verzoek past in een breder onderzoeker naar de website. Justitie vroeg al gegevens op bij provider DreamHost. Die weigerde echter omdat het ging om miljoenen ip-adressen van onschuldige bezoekers.

Verdween au-pair na Tinder-date?

In de zaak van de vermiste au-pair Anjelie Basco (22, uit Loenen aan de Vecht) wordt vooral ingezoomd op haar gebruik van internet, sociale media en enkele apps. Basco, afkomstig uit de Filipijnen, wordt al twee weken vermist. Ze werd voor het laatst gezien toen ze voor een Tinder-afspraak naar Amsterdam reisde. Daar had ze via Whatsapp nog contact met vriendinnen. Enkele dagen later werden die vriendinnen op facebook geblokkeerd, en een week na haar verdwijning werd er ingelogd vanuit Frankrijk. De politie zegt alle mogelijkheden te onderzoeken.

Duitsland: Facebook verwijderde tienduizenden nepaccounts

In de aanloop naar de Duitse verkiezingen heeft Facebook enkele tienduizenden valse profielen verwijderd. Daarmee is deze ‘misinformatie niet volledig geëlimineerd’ maar is de verspreiding ervan wel ‘bemoeilijkt’. Een topman van Facebook zei te willen vermijden dat het netwerk gezien wordt als platform om de publieke opinie te manipuleren. Hij concludeert ook dat het ‘niveau van nepnieuws laag was’. Onduidelijk is vanuit welke hoek de nep-profielen kwamen. Bij Twitter werden onlangs enkele honderden accounts verwijderd die gelinkt waren aan Russen die voor meer dan een ton aan ‘verkiezingsgerelateerde reclame’ op Facebook hadden gekocht.

Belgie: “Sugar Daddys zijn Prostitutie 2.0”

Volgens de Belgische krant Derniere Heure is het fenomeen in de VS al algemeen aanvaard, maar in België wordt vooral negatief gereageerd op de nieuwe datingsite Rich Meet Beautiful waarop studentes een ‘sugar daddy’ kunnen vinden. Rijke mannen en studentes, tja. ‘Mannen op RmB weten het, ze willen dat je de mooiste bent en beseffen dat zo’n mooie vrouw lange uren shopping nodig heeft, een onberispelijke smaak heeft en graag exotische reizen maakt’. De site is bedoeld voor rijke mannen tussen de 40 en 59 en jonge vrouwen tussen de 18 en 26 jaar oud. Volgens (de Noorse) RmB-topman Sigurd Vidal is sprake van een win-win situatie. ‘Wij regelen alleen een leuke ontmoeting, wat er daarna gebeurt, is ieders eigen verantwoordelijkheid’. Critici noemen het initiatief echter een ordinaire vorm van prostitutie. Ze verwijzen naar de teksten op de site. ‘U kunt uw ideale SugarBaby gemakkelijk vinden. Zoek op etniciteit, leeftijd, locatie. 1000 prachtige jonge vrouwen wachten op hun mentor’. En die sugar daddys – er staan er al ruim 21 duizend ingeschreven – geven hun geld natuurlijk niet voor niets aan die studentes. Hoe dan ook, de Belgische reclamecommissie bekijkt de posters die (vooral) in Brussel zijn opgehangen, in andere steden zijn die al verboden, en vrouwenorganisaties vrezen de gevolgen én de manier waarmee RmB onder de wet probeert te blijven.

WhatsApp weigert verzoeken van inlichtingendiensten

WhatsApp heeft een verzoek van de Britse premier Theresa May geweigerd om berichten vrij te geven die gebruikers naar elkaar stuurden. May verzocht Whatsapp met klem om de berichten te verstrekken die terroristen elkaar stuurden in de aanloop naar enkele recente aanslagen. Volgens Whatsapp, dat vorig jaar volledige versleuteling van de berichten invoerde, moeten gebruikers veilig kunnen blijven chatten, waarbij niemand meekijkt.