VS: Restaurant-schutter postte op Facebook en Instagram tijdens moordpartij

Hoe precies is nog onduidelijk, maar de marinier die vorige week in een bar-restaurant in California, VS twaalf mensen doodschoot, plaatste tijdens zijn schietpartij nog berichten op facebook en instagram. Volgens de politie had Ian Long (28), Afghanistan-veteraan, zijn wapen in de ene hand en zijn telefoon in de andere. Hij postte berichten die veel duidelijkheid gaven over zijn geestestoestand, aldus een woordvoerder van het politiekorps in Thousand Oaks. Plaatselijke bronnen noemen Long al langer ‘verward’. Long schreef volgens CNN dat het ‘onzettend ironisch’ zou zijn als iedereen hem gek zou vinden. ‘Ja, ik ben gek. Maar het enige wat jullie steeds doen na zo’n schietpartij is ‘hopen en bidden’ of ‘Voor altijd in mijn gedachten’…. elke keer weer. En je maar afvragen waarom dit blijft gebeuren…’. Volgens de politie schreef Long dit tijdens of vlak na zijn daad. Hoe dan ook, daarna schoot hij zichzelf dood.

Advertenties

Tiener opgepakt voor zware mishandeling na filmpje op internet

De politie heeft een jongen (15, uit Duiven) aangehouden in een onderzoek naar een zware mishandeling. Het incident werd gefilmd en veroorzaakte veel ophef. ‘Je moet niet zo zeiken, je hebt geen bloedneus’, roept de verdachte na het schoppen. Naar aanleiding van het filmpje, al meer dan tweehonderdduizend keer bekeken, is de jongen als verdachte aangemerkt, opgespoord en aangehouden. Hij is aangehouden op verdenking van zware mishandeling. De recherche onderzoekt de zaak.

45 boetes wegens filmen ongeluk vrachtwagen op A58

De politie heeft 45 mensen beboet die opnames maakten van een gekantelde truck op de A58 bij Etten-Leur. De bekeuringen voor niet handsfree bellen zijn gegeven aan automobilisten ‘die het nodig vonden’ om van het ongeval foto’s of filmpjes te maken, aldus de verontwaardigde politie die zelf ook een foto van de ‘forse aanrijding’ twitterde. Het bericht over de boetes komt een dag na de ophef over filmende omstanders bij een ander ongeluk. Het Rode Kruis is naar aanleiding daarvan een campagne gestart waarin filmers bij ongelukken worden aangesproken. Volgens het Rode Kruis is het beter om 112 te bellen en eerste hulp te verlenen. Uit onderzoek zou blijken dat 90% van de Nederlanders het niet acceptabel vindt als er wordt gefilmd bij een ongeluk. En toch doet iedereen dat, zo lijkt het. Van die filmers zegt tweederde overigens dat filmen heel nuttig kan zijn, bijvoorbeeld om de beelden te gebruiken als bewijs. En dat biedt weer perspectief voor de politie: is zo’n telefoon niet vatbaar voor inbeslagname (art.94 Sv)?

Gemeente Enschede verhaalt kosten op organisator Project X

De man die vorig jaar een Project-x-achtig feest wilde organiseren in Enschede, moet de gemeente 4800 euro betalen voor materiële schade en ‘ambtelijke kosten’. Verdachte Denny W. (29, uit Enschede) werd ook veroordeeld voor opruiing, illegaal gebruik van persoonsgegevens en uitlokking van openlijk geweld tegen goederen. Hij moet twee jaar zitten waarvan vijftien maanden voorwaardelijk, en maximaal één jaar worden behandeld in een kliniek. Het feestje was bedoeld om te vieren dat W.’s broer was vrijgelaten uit een tbs-kliniek. Er kwamen niet meer dan 150 mensen opdagen maar het liep niettemin toch flink uit de hand. Volgens Binnenlands Bestuur is de uitspraak vooral interessant voor andere gemeenten: volgens het vonnis had de verdachte moeten weten dat er door zijn oproep op facebook schade zou kunnen ontstaan aan eigendommen van de gemeente en dat de gemeente kosten zou maken ‘die voortvloeien uit de uitvoering van publiekrechtelijke taken’. Via strafrechtelijke weg kan deze schade dus verhaald worden op de verdachte, blijkt uit het vonnis. Burgemeester Onno van Veldhuizen hoopt dat met deze uitspraak ‘toekomstige hobbyrellen’ verder worden ontmoedigd.

Jongeren veroordeeld na mishandelen homo’s; homofobie niet bewezen

Wel voor mishandeling en het plegen van openlijk geweld in groepsverband maar niet voor homofobie. De rechtbank heeft alle dertien verdachten (tussen de 14 en 21, allemaal uit Dordrecht) in de Grindr-zaak veroordeeld. Maar geen van de dertien verdachten (acht meerderjarigen en vijf minderjarigen) hoeft terug de cel in. De meeste meerderjarige verdachten kregen voorwaardelijke celstraffen (van één tot drie maanden) en werkstraffen (tot 200 uur), de vijf minderjarigen in de zaak kregen werkstraffen, leerstraffen en voorwaardelijke jeugdgevangenisstraffen (tot drie maanden). Volgens de rechtbank was er geen sprake van homofoob handelen. Wel van eigenrichting, geïnspireerd door het tv-programma van Alberto Stegeman. De jongeren waren ‘gedreven door sensatiezucht’ en gefascineerd door geweld. Waar het OM nog sprak van antihomogeweld, dat bovendien nog eens gepland was, en vooral jeugddetentie eiste, vond de rechtbank dat het vooral draaide om geld. Met het afpersen van (vermeende) pedo’s was sneller en méér geld te verdienen dan met drugshandel, vonden de jongens. Bovendien zouden de slachtoffers toch geen aangifte durven doen, zo bespraken ze in teruggevonden WhatsApp-gesprekken. Daaruit bleek ook dat twee (minderjarige) aanstichters van het geweld de profielen op Grindr hadden aangemaakt en zo de eerste dates hadden geregeld. Met afpersing als belangrijkste motief. De elf andere verdachten zouden er vervolgens ‘bijgesleept’ zijn – met het idee dat ze goede zaak dienden door pedoseksuelen ‘een lesje te leren’. En zo ontspoorde ‘een cynisch plan om geld te verdienen in een grimmig lolletje’, schrijft De Volkskrant in een grondige analyse van de zaak. In een van apps schreef een 16-jarige verdachte nog dat hij niet bekend wilde staan als ‘homohater’. De rechtbank vindt dat ‘terugsturen naar de cel meer kwaad dan goed doet’. Wel rekent de rechtbank het de jongens zwaar aan dat ze met hun acties veel ‘gevoelens van onrust, angst en onveiligheid’ veroorzaakten, met name in de lhbt-gemeenschap. Opvallend is verder dat de rechtbank de grote media-aandacht voor de zaak géén reden vindt om strafvermindering te krijgen.

Politie grijpt in bij WhatsApp-groep die oproept tot vechtpartijen

Niet in alle Whatsapp-groepen gaat het even goed … Zo heeft de politie Zeeland ‘ingegrepen‘ in een Whatsapp-groep van scholieren op Walcheren waarin tot vechtpartijen werden opgeroepen. ‘Dit is strafbaar en als politie tolereren wij dit niet’, schreef jeugdagent Leendert Kraamer in de groep. ‘Bij deze zijn jullie gewaarschuwd’. Spanningen tussen leerlingen hebben op Walcheren al tot meerdere vechtpartijen geleid, waarschijnlijk aangewakkerd door het Whatsapp-verkeer. Eén bepaalde WhatsApp-groep moet van de politie opgeheven worden. Wie daar na 30 oktober nog in zit, krijgt bezoek van de politie. En wie toch nog een vechtpartij uitlokt, ‘zal strafrechtelijk vervolgd worden’, aldus de politie.

Update: Twee jongeren die na de waarschuwing alsnog opriepen te gaan vechten, hebben een proces-verbaal gekregen en zijn doorgestuurd naar Halt.

Volkswoede na dierenmishandeling kent “alleen maar verliezers”

Wat een raar land we geworden zijn, is goed te zien in de zaak rond het gewonde mopshondje Lola. In de volkswoede over de vermeende dierenmishandeling vliegen de bedreigingen en verwensingen over en weer. Het beestje, gevonden onder een flat in Dordrecht, is gewond, erg mager en verkeert in shock. Al snel wordt de eigenaar beschuldigd, zeker als zielige fotootjes van het beestje massaal worden gedeeld. Internetgebruikers achterhalen de identiteit van Lola’s eigenaar en online gaat het gerucht dat die er met 300 euro boete vanaf gekomen is. Politie en OM benadrukken dat er nog lang geen boete is opgelegd maar de facebook-meute gelooft dat niet. Een vrouw uit Purmerend, honderd kilometer verderop, start vervolgens een online petitie. Die wordt in recordtijd 18 duizend keer ondertekend, met de bedoeling om in de Tweede Kamer hogere straffen te eisen voor dierenmishandeling. Terwijl, nogmaals, het OM nog niks besloten heeft over vervolging of boetes. De vrouw van de petitie wordt dan al bedreigd, net als natuurlijk de eigenaar van het hondje. Onduidelijk is nog steeds hoe Lola gewond raakte – is ze gevallen of gegooid? Hoe dan ook, voor nuances is op facebook (weer eens) geen ruimte. Het AD schrijft daarom dat de zaak tot nu toe ‘alleen maar verliezers kent’ en dat enige die er iets positiefs aan overhoudt, Lola zelf is: die krijgt alle zorg.

Roemenie: Man livestreamt eigen dood bij auto-ongeval

Op de snelweg bij Timisoara, Roemenië zijn bij een zwaar auto-ongeluk twee doden en vier zwaargewonden gevallen. De bestuurder (31) van de ene auto reed 180 km/u, muziek keihard en telefoon in zijn hand. Hij raakte daarbij zo afgeleid, schrijven Duitse media, dat hij op de verkeerde weghelft belandde, een tegemoetkomende tractor raakte en vervolgens op een personenauto botste. De dollemansrit kostte het leven van een 9-jarig meisje in de tegemoetkomende auto en dat van de racende gek die een jongetje van drie naast zich had zitten. Na de klap was alleen nog de muziek hoorbaar, aldus getuigen. Zulke crashes komen steeds vaker voor, schrijft Welt Online: vorige maand verongelukten twee Roemenen op een Engelse snelweg, ook zij waren aan het streamen. En in Hongarije vielen negen doden toen een personenauto en een bestelbusjes frontaal botsten toen de bestuurder van de auto live op facebook aan het chatten was.

Politie ontrafelt mysterie van witte busjes

Witte busjes? Niks pedofielen of kinderlokkers. De busjes worden bestuurd door gewone hardwerkende mensen, postbezorgers en een gezin op zoek naar paddenstoelen. De politie in Oldambt, Groningen deed nader onderzoek naar deze overbekende berichten waarin mensen melding maken van enge mannen die door het dorp rijden. Soms in een zwart busje, vaak wit, maar vrijwel altijd met donkere ruiten en afgeplakte kentekens. En ze achtervolgen dan de kinderen… Tja. De politie kreeg echter zoveel meldingen dat een onderzoek werd gestart. De busjes en de inzittenden werden achterhaald, opgespoord en gecontroleerd. Niks aan de hand, bleek al snel. En dat ene busje dan die achter een groepje fietsende scholieren aanreed? Simpel. Die durfde de breeduit fietsende kids, op die smalle weg en met al dat tegemoetkomende verkeer niet in te halen. Nu maar hopen dat de bevolking deze uitleg gelooft …

Facebookbericht met nepnieuws Zwarte Piet-zaak massaal gedeeld

Terwijl het OM de strafeisen nog niet eens heeft uitgesproken, werd op facebook een bericht verspreid en gedeeld waarin stond dat de verdachten al veroordeeld waren. ‘De 34 verdachten krijgen 18 maanden gevangenisstraf, waarvan 6 maanden voorwaardelijk. Dit is ongelooflijk en kan niet waar zijn’. Dat ís ook niet waar, het proces loopt nog wel een tijdje. Het bericht kreeg drieduizend likes en werd gemiddeld duizend keer per uur (!) gedeeld voordat het werd verwijderd. Het verscheen op een facebook-pagina die meerdere keren van naam veranderde: van ‘Ik Ben Zwarte Piet Fan’ in december 2017 via ‘Ik Ben Amsterdam Fan’ (1 oktober 2018) en ‘Ik Ben Ajax Fan’ (2 oktober) terug naar ‘Ik ben Zwarte Piet Fan’ (8 oktober). Onduidelijk is wie er achter de pagina zit. Onduidelijk is echter ook waarom het nieuws zo lang online bleef staan. Nepnieuws-expert Peter Burger (Universiteit Leiden) vraagt zich hardop af hoe Facebook omgaat met zulke berichten. ‘Als Facebook hiervan af weet, hoe is het mogelijk dat er kennelijk niks aan wordt gedaan? En als ze het niet weten: hoe kan dat dan?’ Het bericht werd, na alle aandacht, door Facebook verwijderd. Het is overigens lang niet het enige nepnieuws rond de naderende intocht van Sinterklaas. Zo staat op de facebook-pagina ‘Boycot de NTR’ dat ‘de pieten zwart blijven’ als een bepaald bericht meer dan één miljoen keer wordt gedeeld. Dat nep-bericht is, ondanks het beperkte aantal likes van ‘Boycot de NTR’, al 25 duizend keer gedeeld. Een vergelijkbaar bericht is te vinden op de pagina ‘Nederland en Zwarte Piet’.
Los van alle polarisatie, zijn de berichten ook financieel een succes. De verspreiders ‘lachen zich rot’, schrijft Hoaxmelding want ze verdienen veel geld aan zoveel naïviteit. ‘Want hoe gek je het ook maakt, echt alles wordt massaal gedeeld’, ondanks het slechte Nederlands en de lachwekkende ‘waarheden’ die worden verkondigd. Maar nee, de gemeenten Amsterdam en Rotterdam hebben níets toegezegd over de kleur van de pieten, acteur Peter Faber gaat níet in heel Nederland stickers plakken met I Love Zwarte Piet, je krijgt géén ‘zwarte piet is welkom’ vlag als je het bericht daarover deelt en nee, er ís geen onderzoek waaruit zou blijken dat 98% van alle Nederlanders piet alleen zwart accepteert. Arjan Lubach schreef níet dat hij ‘persoonlijk naar Den Haag’ zou gaan bij driehonderdduizend shares van een bericht waarin staat dat piet zwart moet blijven. Chantal Janzen is géén actie gestart voor het behoud van zwarte piet en Johhny de Mol en Jan Smit hebben géén club opgericht ‘van BN’ers die voor zwarte piet zijn’. En Sylvana Simons ten slotte is géén weddenschap aangegaan met Johan Derksen waarin ze belooft Nederland te verlaten als piet zwart blijft.

Organisator Project X2 krijgt celstraf

De man (29, uit Enschede) die in 2017 probeerde ‘Project X2’ te organiseren in Enschede, is veroordeeld tot 24 maanden celstraf waarvan vijftien voorwaardelijk (drie jaar proeftijd) en een flink aantal bijzondere voorwaarden. Verdachte Denny W. deed op facebook, met nep-accounts en bestaande namen, in totaal drie keer een oproep en verwees daarbij naar het roemruchte Project X-feest in Haren (2012). ‘Kunnen jullie je project X nog herinneren het werd een knalfeest met maar liefst 40.000 mensen in een dorp. Dit jaar organiseer ik natuurlijk project X 2 en verwacht minimaal 50.000 mensen’. W. schreef verder met het feest te willen laten zien ‘dat we schijt hebben aan de overheid die onze feestjes wil afpakken in onze mooie jonge jaren en laten we het dunnetjes overdoen’. Toen de politie het bericht verwijderde, plaatste hij een tweede en zelfs een derde oproep. Zonder veel succes: er kwamen slechts honderdvijftig mensen. Niettemin liep het aan het eind van de avond uit de hand en moest de burgemeester een noodbevel afkondigen. De man is schuldig bevonden aan opruiing, het illegale gebruik van persoonsgegevens en uitlokking tot openlijk geweld tegen goederen en daarnaast, los van het feest, aan verduistering, opzetheling, diefstallen en bedreiging. Hij moet de gemeente in totaal veertien mille betalen aan schadevergoeding. Het OM had twee jaar onvoorwaardelijk geëist maar de rechtbank vindt dat de verdachte (psychopaat, borderline, zwak intelligent en gokverslaafd) beter af is met therapie en behandeling.

Politie, Facebook, grappenmakers en heksenjacht

De politie heeft wederom opgeroepen niet voor eigen rechter te spelen als het gaat om acties tegen mensen die ‘grappen’ maken over het Stint-ongeluk in Oss. ‘Denk na wat je als reactie post op social media’. Alleen al op facebook zijn zeker tien pagina’s waar (lijsten met) namen, adressen, foto’s en werkgevers worden gedeeld. Een heksenjacht lijkt nog een milde term voor deze acties. De rem lijkt er af. Zo kreeg een metaalbedrijf in Eindhoven de volle laag omdat een van de grappenmakers daar werkt. Niet alleen die medewerker wordt bedreigd, ook de directeur. Het bedrijf overweegt zelfs aangifte te doen tegen de persoon die de naam van het bedrijf in verband heeft gebracht met de opmerkingen. ‘Onze reputatie staat nu op het spel’.

Opvallend is de toon van de reacties op alle foute grappen. De ‘online-moraalpolitie’ is zelden zo eensgezind geweest in haar afwijzing (en bedreiging) van de grappenmakers. Wat bezielt die mensen, vroeg de NOS aan filosoof en publicist Hans Schnitzler, die eerder schreef over de ‘etalage-samenleving’ waar we deel van uitmaken. ‘Digitale media zijn natuurlijk een soort etalages. En wat wil je van etalages? Dat het er goed uitziet, dat dingen opvallen en dat mensen stil blijven staan’. De een doet dat met een (smakeloze) grap, dat genereert immers veel likes en shares. Waarop een ander hetzelfde doet, maar dan verontwaardigd, met een scheldpartij en een dreigement. Schnitzler verwijst naar de tribale samenlevingen van vroeger. ‘Met z’n allen jagen op een prooi zorgde voor een sterk gevoel van verbondenheid met de eigen stam. In de huidige maatschappij, waarin veel mensen kampen met identiteitsproblemen en het definiëren van hun plek in de samenleving’, is dat volgens hem net zo. ‘Wat is er nu fijner om je bij jouw stam te kunnen aansluiten, flink veel lawaai te gaan maken, de jacht te openen en elkaar daarmee tot grote hoogte aan te vuren om die prooi te pakken te krijgen’. Bovendien kun je dat zonder de deur uit te gaan, en wordt ieders behoefte aan aandacht en erkenning zo snel bevredigd. Het probleem is echter dat veel mensen dan uit het oog verliezen wat nog privé is en wat niet. Thuis, in de kroeg, bij de koffie op je werk kun je van alles roepen, ongenuanceerd en ongefilterd. Maar op een publiek netwerk als facebook? Tja, dan wordt het soms wel heel ingrijpend. De Britse journalist Jon Ronson toonde dat al aan in zijn boek Dit is vernederend. Daarin schrijft hij over mensenlevens die worden verwoest door digitale heksenjachten, vaak ontstaan door ‘dingen die verkeerd worden begrepen’ op netwerken als facebook en twitter, waar beperkte ruimte is om je boodschap kwijt te kunnen, waar de nuance snel verdwenen is en waar je geen regie meer hebt over je eigen berichten.
De enorme schaal van de heksenjacht verbaast ook andere deskundigen. Zo spreekt mediahoogleraar Jan van Dijk (Universiteit Twente) over ‘middeleeuwse toestanden’ waarbij mensen elkaar opstoken en elkaar het gevoel geven ‘alsof zo’n jacht gerechtvaardigd is’. En ‘dat zoveel mensen politieagentje spelen en zelf actie ondernemen’, zag ook sociale-media-expert Diederik Broekhuizen niet vaak. Het toont volgens hem de ‘genadeloze kracht’ van facebook en twitter. ‘Iemand die iets heel doms en naars schrijft [..] kan heel Nederland over zich heen krijgen’. Dat is ergens goed omdat ze dan merken dat je niet alles kunt schrijven, maar er zijn wel grenzen. Het is vervolgens aan de politie en facebook om die reacties goed te monitoren en in te grijpen waar mogelijk, vindt Broekhuizen.

Burgemeesters in cyberspace

Niet alleen cops maar ook burgemeesters hebben steeds meer te maken met wat er in cyberspace gebeurt. Veel ordeverstoringen op straat hebben immers een voedingsbodem op internet, op sociale media vooral. Maar bevoegdheden om online in te grijpen, zijn er niet zomaar. Treitervloggers, project-x-achtige feestjes, online drugswinkels: het zijn maar een paar voorbeelden van problemen ‘die via internet razendsnel kunnen escaleren’ maar waar burgemeesters geen passende bevoegdheden hebben. Een team onderzoekers van NHL Stenden Hogeschool en de RU Groningen vond drie grote problemen bij de toepassing van bestaande bevoegdheden: dreigingen houden niet op bij de gemeentegrens, er is bij veel ingrepen al snel sprake van inbreuk op de vrijheid van meningsuiting en het is lastig om in te schatten wat de gevolgen kunnen zijn. De onderzoekers pleiten in het rapport voor ‘het bewuster omgaan met vraagstukken van online ordehandhaving’. Oplossingen moeten meer toekomstbestendig zijn, kennis en ervaringen moeten meer en vaker worden uitgewisseld maar hét antwoord moet van de wetgever komen. Met als belangrijke vragen hoe ingrijpen in de vrijheid van meningsuiting gerechtvaardigd is in het kader van de handhaving van de openbare orde én of het dan de burgemeester moet zijn die deze handhaving moet uitvoeren.

Hekken om kasteel om YouTubers te weren

Na een tip van de politie heeft de gemeente Maasgouw hekken geplaatst rond kasteel Heysterum in Linne om ongewenste bezoekers te weren. De politie tipte de gemeente na de ontdekking dat er op YouTube filmpjes circuleren waarin te zien is hoe ‘urban explorers’ het leegstaande maar nog volledig ingerichte pand binnendringen. De gemeente heeft er nu een bordje ‘verboden toegang’ opgehangen, de politie heeft beloofd meer te surveilleren. Het kasteel, een rijksmonument, staat al een tijdje leeg, met de eigenaar is nog geen contact geweest. De politie onderzoekt of er actie mogelijk is tegen de mensen die zichzelf in het kasteel filmen. ‘Er is geen aangifte gedaan en dat maakt optreden moeilijk’. Nu er bordjes en hekken staan, wordt dat makkelijker. ‘Als er mensen nu nog mensen overheen klimmen, is dat een overtreding en treden we op’, aldus een politiewoordvoerder.

“Racemonster” filmde levensgevaarlijke stunts

Toen een man op instagram meerdere filmpjes plaatste waarin hij met hoge snelheid over provinciale wegen scheurde, viel dat ook bij de politie op. De man reed 200 km/u op 60 km-wegen, haalde in bij wegafzettingen en reed bijna een motorrijder omver. Vanwege dat ‘asociale rijgedrag’ hielden agenten de man extra in de gaten. Toen hij met 100 km/u voorbijscheurde waar hij maar 50 mocht en zelfs bij een vluchtheuvel ‘even los kwam’, werd hij gepakt. De rechter heeft de man nu 750 euro boete opgelegd en zes maanden ontzegging, voor ‘extreem hufterig verkeersgedrag’.