Duistere handel in de krochten van internet

Het Financieele Dagblad interviewde Louise Shelley, onder meer schrijver van het pas verschenen boek ‘Dark Commerce‘ Shelley deed uitgebreid onderzoek naar criminele netwerken en internet. Die netwerken zijn door internet ‘sterker dan ooit’ en dus is het tijd voor actie. De schaduweconomie die zich steeds meer online afspeelt, ontwricht samenlevingen en bedreigt zelfs het voortbestaan van de planeet, stelt Shelley. Niet alleen goederen en diensten worden illegaal online verhandeld maar ook bijvoorbeeld emissierechten, bedoeld om de planeet te redden. En dat ‘terwijl de wereld zich druk maakt over tastbare problemen zoals terrorisme en migratie’. Ze beschrijft hoe criminele organisaties kunnen profiteren van de noodzaak dat goederen snel moeten worden verplaatst, bijvoorbeeld omdat ze gevoelig zijn voor bederf, zoals vis en vuilnis. En hoe het ‘post-koudeoorlogtijdperk’ deze illegale handel ingrijpend heeft veranderd. Met als uiteindelijk gevolg een wereld waarin alles aan elkaar geknoopt is, met internet en -technologie als basis: Latijns-Amerikaanse drugsmokkelaars die Russische hackers inhuren, Vietnamese kledingbedrijfjes die online handelen met westerse winkelketens, Congolese mijnwerkers die coltan delven voor gebruik in iPhones en iPads van Apple, Chinese websites waar Amerikanen opioïden bestellen en binnen 24 uur geleverd krijgen – talloze voorbeelden van hoe de clandestiene handel naar de digitale wereld is verschoven. Waar cybercrime-as-a-service en cryptovaluta weer nieuwe mogelijkheden bieden én de bestaande illegale praktijken nog meer vergemakkelijken. Dark Commerce moet vooral bewustwording creëren, hoopt Shelley. ‘Er bestaat geen misdaad zonder slachtoffers. Illegale handel vormt een aanslag op onze planeet, onze gezondheid en onze veiligheid. Het is hoog tijd dat we dat beter gaan beseffen’.

Advertenties

Japan: Man opgepakt na vondst lichaamsdelen na Tinder-date in Airbnb-pand

Een Amerikaan die gek is op Japanse vrouwen, een app als Tinder, fotosite Instagram, een Japanse chat-app en een pandje dat werd gehuurd via een Japanse variant op Airbnb – de gruwelijke dood van een al twee weken vermiste Japanse vrouw (27) was snel opgelost toen alle digitale info erbij werd gehaald. De politie van Tokyo wist ene Jevgeni Bayraktar (26, uit New York) aan te houden, die regelmatig naar Japan reisde, de laatste keer voor een Tinder-date. De politie was de zoektocht gestart na de vondst van een vrouwenhoofd in een zogeheten minpaku, een soort Airbnb. Op aanwijzingen van de verdachte werden de overige ledematen gevonden. ‘Ik heb geen tijd, ik bel je nog wel’, had de vrouw aan Bayraktar ge-appt toen die haar appte met de mededeling dat hij in de buurt was. De man bleek vasthoudender dan gedacht. De vrouw verdween kort nadat ze een vriendin had verteld dat ze ene ‘Jay’ zou ontmoeten in zo’n minpaku. Dat zo’n pand gebruikt is, voedt de discussie over zulke deeldiensten. Critici noemen Airbnb en varianten daarop ‘broedplaats voor illegale activiteiten’.

Drones “onmisbaar bij politiewerk”

Drones – met een mooi woord aerial surveillance – zijn tegenwoordig bij politiekorpsen (in de VS) net zo onmisbaar als bodycams en andere technologische snufjes. Dat schrijft PoliceOne in de ‘2018 Guide to Drones in Law Enforcement‘. De site heeft het over ‘unmanned aerial systems’ (UAS) die ingezet worden bij search & rescue (bij rampen maar ook bij vermissingen), verkeersongevallen (en reconstructies daarvan), AT- en OT-werk, pd-management en nog wat tactische activiteiten. Eigenlijk in alle gevallen ‘when we need a bird’s eye view of a critical situation’. In de VS werden drones aanvankelijk aangeschaft omdat ze simpelweg goedkoper zijn dan een (bemande) helikopter – voor een paar honderd dollar heb je ze al in je kofferbak liggen – maar ze bleken, bijvoorbeeld bij Hurricane Irma (september 2017) een geweldige manier om hulpverleners de eerste beelden te bieden van het gebied waar ze die hulp moesten bieden. De Guide bevat zelfs tips hoe politiekorpsen de aanschaf van een drone, vaak nog gezien als een speeltje, aan het publiek kunnen verantwoorden.

Bijna helft Amsterdammers wil misdaden via sociale media rapporteren

Uit het onderzoek Safe Cities, uitgevoerd door Unisys, blijkt dat 43% van alle Amsterdammers sociale media wil gebruiken om aangifte te doen van misdaden. Maar dan moet het wel simpeler kunnen dan nu het geval is. 63% wil graag aangifte kunnen doen via sms, 55% denkt dat digitale media sneller werken dan traditionele manier van aangifte doen, 35% denkt dat digitale aangiftes makkelijker en sneller tot opsporing leiden. Slechts een kwart denkt dat online aangifte niet veilig genoeg is. Het onderzoek , uitgevoerd in tien wereldsteden waaronder Amsterdam, Chicago, Sydney en Sao Paolo, moet kansen benoemen om de digitale aangifte te verbeteren. Al meerdere keren bleek uit andere onderzoeken dat er een enorme kloof is tussen het aantal aangiften en het aantal misdaden dat wordt gepleegd. Inwoners snappen dat capaciteit een probleem is, aldus hoofdonderzoeker John Wright van Unisys, maar zijn ook bereid om digitaal aangifte te doen. De politie heeft dan meer tijd om misdaden op te lossen en herhaling te voorkomen. Maar hun informatie moet wel veilig gebruikt worden. ‘Het is echt een partnerschap tussen politie en burgers, dat door technologie mogelijk wordt gemaakt’.

Beroemdheidscultus achter bekentenissen op sociale media

‘There’s no denying that social media crimes are part of the social media culture in which we live in 2018′. Professor Lori Andrews (IIT Chicago-Kent College of Law) spreekt in dit verband zelfs van ‘performance crimes‘. Het gaat hier over de (soms belachelijk aandoende) openheid waarmee daders van misdrijven, waaronder moord, op sociale media tonen wat ze doen of gedaan hebben. We zagen al eens een man die een foto online zette van de vrouw die hij gijzelde: ‘cute hostage, huh?’ We zagen al mannen die foto’s namen van hun zojuist neergestoken vrouw, we keken al een paar keer mee hoe mensen iemand neerschoten. We zagen bankovervallers poseren met dikke pakken bankbiljetten en zelfs mannen die hun status updaten en vriendschapsverzoeken accepteerden toen ze in een vuurgevecht met de politie waren verwikkeld. ‘Death by social media’ was zelfs het onderwerp van een recent tv-programma. Volgens Andrews – onlangs verscheen haar boek ‘I Know Who You Are and I Saw What You Did’ – is veel van dit gedrag te herleiden tot een soort beroemdheidscultus. ‘Alsof iedereen een ster in zijn eigen film wil zijn’. We leven nu eenmaal in een ‘celebrity culture’, zegt Andrews. Dat kopiëren we. En waar de echte beroemdheden soms nóg beroemder werden na een of ander incident, kopiëren we dat ook’.

Engeland: Jeugd wendt zich af van sociale media

Of er een revolutie op komst is, moeten we afwachten maar uit onderzoek blijkt wel dat Britse tieners zich beginnen af te keren van sociale media. Een enquete van de Headmasters’ and Headmistresses’ Conference (HMC) en Digital Awareness UK onder Britse scholieren van 14-16 jaar laat zien dat tweederde van hen het niet erg zou vinden als sociale media nooit waren uitgevonden, dat 71% wel eens een ‘digital detox’ inlast – eventjes een tijdje offline. Verder blijkt 57% al eens slachtoffer werd van cyberpesten, heeft 52% minder zelfvertrouwen door die sociale media en vindt 60% dat hun vrienden een fake versie van zichzelf etaleert. Volgens HMC-voorzitter Chris King zijn de cijfers ‘een eerste indicatie van rebellie tegen sociale media’.

“Digitalisering kan democratie ondermijnen”

Een van de zes kwetsbaarheden van het Nederlandse parlementaire stelsel is, schrijft de staatscommissie-Remkes, de digitalisering van de maatschappij. Sociale media winnen aan invloed en worden gebruikt voor propaganda, kiezers worden benaderd door buitenlandse hackers, burgers krijgen steeds meer eenzijdige informatie waardoor ‘de keuzevrijheid haar betekenis verliest’. Gekoppeld aan steeds bozer wordende burgers – wie het hardst roept, wordt het vaakst geliket – , een afnemend vertrouwen in ‘de overheid’ en politici, een groeiend ‘maatschappelijk onbehagen’ en natuurlijk de ongebreidelde toename van nepnieuws, kan het vertrouwen in die democratie enorm aangetast worden, aldus het rapport. Volgens de commissie staan door deze ontwikkelingen ‘fundamentele democratische waarheden als vrijheid, pluriformiteit [..] in het geding’.

Mogelijk celstraf voor appen of bellen achter het stuur

Het ministerie van Justitie werkt aan een wetsvoorstel waarin telefoongebruik in het verkeer als ‘roekeloos gedrag’ gaat gelden. Veilig Verkeer Nederland pleit daarbij voor celstraffen. Volgens de organisatie verdienen bestuurders die een ongeluk veroorzaken door het gebruik van hun smartphone, dezelfde straf als mensen die roekeloos of met te veel drank op rijden’. Wie z’n mobiel gebruikt in het verkeer maakte een bewuste keuze om anderen in gevaar te brengen, aldus VVN. Uit cijfers van de Stichting Incident Management blijkt dat het aantal verkeersongelukken op de Nederlandse hoofdwegen in vier jaar tijd met meer dan een kwart is gestegen. Een groot deel van die toename zou door het smartphonegebruik komen.

Proef met drones van politie

Na jaren waarin de politie zich vooral druk leek te maken over de gevaren van drones, worden nu eindelijk ook de kansen daarvan uitgetest. Om verkeersongelukken te analyseren en pd’s te filmen, gaat de politie in Gelderland en Overijssel drones gebruiken. Op proef natuurlijk. De drones worden bediend door vijf ‘vliegers’ van de landelijke eenheid die hun brevet gehaald hebben, zeven agenten van eenheid Oost gaan dat nog doen. Als de proef slaagt, worden de drones ook ingezet worden bij opsporing en handhaving.

PvdA vreest groei van sekswerk in Airbnb-panden

De gemeente Amsterdam moet onderzoeken of Airbnb niet misbruikt wordt voor prostitutie. Dat wil PvdA-raadslid Dennis Boetkan, om te voorkomen dat het probleem in Amsterdam net zo groot wordt als in omringende landen. Volgens het gemeentebestuur gebeurt het nu ‘een enkele keer’ dat prostituees betrapt worden die werken vanuit een appartement of woning die is verhuurd via een van de vele huizendeelwebsites. Door Airbnb en al andere verhuurplatforms is een grote nieuwe capaciteit aan werkplekken voor prostituees ontstaan, blijkt uit onderzoeken in Engeland en Zweden. Daar zijn bij gerichte acties al tientallen Airbnb-appartementen gevonden die voor prostitutie werden gebruikt. Veelal Oost-Europese vrouwen reizen het land door, verblijven overal hooguit een week of twee, adverteren op internet en verdienen zo in korte tijd veel geld. Volgens The Daily Mail ontstaan zo ‘pop-up bordelen’. Boutkan roept de gemeente op om actie te komen. Op Airbnb staan gemiddeld 17.000 advertenties voor adressen in Amsterdam en Boutkan ‘wil voorkomen dat dit een fenomeen wordt dat je niet in de hand hebt’. Hij stelt ook vragen over de juridische gevolgen voor een huiseigenaar: wie is aansprakelijk als de politie sekswerkers betrapt op dat adres? Wat zijn de mogelijkheden voor gemeente of woningbouwvereniging? Airbnb zegt ‘geen genade’ te kennen voor betrapte verhuurders en software te hebben die ‘ongewenst gedrag’ kan ontdekken. Ook wijst het bedrijf op de goede samenwerking met opsporingsdiensten.

Jongen dood na ‘choking challenge’ via sociale media

Het was een ongeluk. Bij de dood van Tim Reynders (16, uit Arkel), mei jl, werd in eerste instantie aan zelfdoding gedacht maar Tims telefoon gaf een andere verklaring. De tiener speelde de zogeheten choking challenge, een van de vele tientallen ‘uitdagingen’ die mensen op sociale media, vooral facebook, aangaan. Tim had zijn eigen dood gefilmd. En de badstof ceintuur om zijn nek was hooguit bedoeld om even bewusteloos te raken. Door het te filmen, kon Tim bewijzen dat hij die challenge durfde aan te gaan. Maar hij verstapte zich en bleef hangen in het trapgat. Hulpverleners kwamen te laat. Maar waar Tims school in eerste instantie voorzichtig wilde zijn en ‘in zo’n precaire situatie’ niet te veel informatie naar buiten wilde brengen, zoeken Tims ouders bewust wel de publiciteit om te waarschuwen voor de gevaren van al die challenges. Want daar zijn er (veel) meer van. Soms relatief onschuldig, zoals de ice bucket challenge. Maar soms regelrecht gevaarlijk. Zoals de cinnamon challenge waarbij tieners elkaar filmen als ze een lepel kaneel in één keer doorslikken – een jochie van 13 lag er eind 2015 vijf dagen van in coma. Of de blue whale challenge, een ‘spel’ waarbij deelnemers vijftig opdrachten krijgen; de vijftigste is om zelfmoord te plegen. Hoe dan ook, Tims ouders denken dat betere voorlichting nodig is. Vader Geert vindt het bijvoorbeeld maar vreemd dat veel hulpverleners er niks van lijken te weten. Of dat Facebook en YouTube wel filmpjes weren waarin bloot te zien is, maar filmpjes van allerlei gevaarlijke challenges gewoon laten staan. Bijzonder hoogleraar mediaopvoeding Peter Nikken (Erasmus Universiteit) pleit voor een ‘structureler beleid’ om kinderen te leren met deze media om te gaan. ‘Het internet staat vol met voorbeelden van rare gedragingen’. Nikken zegt dat er vaak alleen aandacht is voor de positieve effecten, maar te weinig voor de risico’s. Scholen doen hooguit ‘hapsnap’ aan voorlichting maar vrijwel nergens is het al een vast onderdeel in het curriculum. Mede daardoor zijn ouders, hulpverleners en leerkrachten vaak nog ‘handelingsverlegen’, zegt Nikken. ‘Zij hebben vaak maar weinig idee van wat zich in de onlinewereld van jongeren afspeelt’. Opvallend is dat anderen
juist terughoudend zijn. Zo stelt de stichting School en Veiligheid op haar website dat ‘dit onderwerp niet vraagt om een bespreking in de klas’ vanwege mogelijk kopieergedrag. Justine Pardoen (Bureau Jeugd & Media) adviseert ouders én docenten juist om er wel over te praten. ‘Zeggen dat je het nooit moet doen, kan juist averechts werken’. Belangrijk is om interesse en begrip te tonen voor de aantrekkingskracht van zulke experimenten ‘zodat een kind ruimte krijgt om hier zelf iets over te vertellen’. Ze verwijst naar Mentorlessen.nl waar lesmateriaal te vinden is voor docenten.

“Zuckerberg ziet Facebook als nieuw soort overheid”

Facebook wordt een nieuw soort overheid en gaat veiligheidstaken van de nationale overheid overnemen, schrijft VU-docent strafrecht en criminologie Marc Schuilenburg in een interessante Politiecolumn. Aanleiding is het verzoek van enkele techbedrijven om de NSA minder bevoegdheden te geven bij het verzamelen van informatie over burgers – zodat die bedrijven zelf minder data hoeven af te staan. Volgens Schuilenburg dient de politieke bemoeienis van Facebook een hoger doel. Marc Zuckerberg zelf schetste onlangs al de toekomst, genaamd ‘Building a Global Community’. Daarin is Facebook veel meer dan een website of netwerk of wat dan ook, namelijk een allesomvattend systeem dat rampen coördineert, vluchtelingenstromen aanpakt, de klimaatopwarming tegengaat, het politieke systeem reorganiseert, ziektes en criminaliteit sneller ontdekt en terroristische activiteiten opspoort. Het plan leest als een politiek programma, stelt Schuilenburg die voorspelt dat bedrijven als Facebook zich de komende tijd vaker gaan opstellen als politieke spelers die ‘de nieuwe wereldorde gaan vormen’. Die spelers besturen alleen geen land, maar een wereldwijde community. Met allerlei maatschappelijke veranderingen als gevolg.

Tien keer zoveel kans op ongeluk bij gebruik smartphone in auto

Appen in de auto levert een tien keer hogere kans op een ongeluk op, meldt het SWOV. Het gebruik van een smartphone in de auto moet daarom beter gehandhaafd worden, vindt SWOV-directeur Peter van der Knaap. ‘We zijn vaak de hele dag bezig met de smartphone, dus ook achter het stuur’. Zijn boodschap is simpel: niet aan je smartphone zitten achter het stuur. Aan de andere kant is de kans dat je wordt aangehouden als je in de auto je smartphone gebruikt, de afgelopen jaren teruggelopen. Dat wordt bevestigd door landelijk verkeersofficier Achilles Damen. ‘De politie heeft in de tweede helft van vorig jaar al meer controles uitgevoerd en dat beleid willen we doorzetten’. Volgens Damen is nog onduidelijk of de smartphone wel de grootste boosdoener is. ‘Veel ongelukken worden veroorzaakt door snelheid en alcohol’, respectievelijk 20% en 30%. Dit jaar wordt volgens hem onderzocht wat de bijdrage is van afleiding door onder andere de smartphone. ‘Die zal niet gering zijn’. Overigens stellen Van der Knaap en Damen dat techniek ook kan helpen om ongelukken te voorkomen. Zo experimenteren bedrijven al met apps die telefoon-signalen blokkeren totdat de auto stil staat. Veilig Verkeer Nederland waarschuwde in 2016 al voor de risico’s van appen achter het stuur.

Gemeente Amsterdam plukt illegale hotels voor recordbedrag

Een van de fenomenen waarbij de oude (fysieke) wereld genadeloos botst met de nieuwe (digitale) wereld, is Airbnb. Veel gemeenten worstelen met de verhuur van panden via zulke sites. Er zijn nieuwe vormen van overlast, verzekeringskwesties, ‘rolkofferterreur’ etcetera. In Amsterdam heeft de strengere controle op illegale verhuur de gemeente vorig jaar bijna twee miljoen euro opgeleverd. In 2016 werden 169 boetes uitgedeeld, 40% meer dan in 2015. Veel woningen bleken professioneel verhuurd te worden, vooral online. Controles leverden zo honderden verdachte adressen op. In totaal zijn in 2016 bijna 1250 huizen uit de vakantieverhuur gehaald. Het aantal meldingen bij de gemeente steeg in 2016 met 16% tot ruim 2600. Bij 55 meldingen ging het over prostitutie of mensenhandel. Gemeente en Airbnb hebben inmiddels afgesproken dat Airbnb verplicht is illegaal aanbod van de site te verwijderen.

“Webwinkel-revolutie start nu pas”

Een uitdaging in politieland zijn de gevolgen van de online-revolutie voor winkelcentra, binnensteden en andere openbare ruimten. Als we immers alles via internet bestellen, hoe vaak gaan we dan nog winkelen? Worden winkelcentra dan spookdorpen? Hoe dan ook, het ‘oppimpen’ van binnensteden is niet genoeg, voorspelt Wijnand Jongen, directeur van Thuiswinkel.org en medio jaren 90 een van de eerste online-winkeliers, in zijn boek dat opvallend genoeg ‘Het einde van online winkelen’ heet. Jongen introduceert de term ‘onlife’, waarbij het onderscheid tussen online en offline totaal vervaagd is. Mensen zijn permanent online en leven daardoor anders. ‘Dat heeft gevolgen voor hoe we shoppen’. Zo liggen bedrijven als Apple, Google en Amazon nu al ‘mijlenver voor op de traditionele retailers’ en zijn ze op steeds meer terreinen actief. Jongen ziet een economie waarbij ‘winner takes all’.