Een op tien ‘mensen’ op Facebook bestaat niet

Wereldwijd zitten er 2,3 miljard mensen op facebook, zegt het bedrijf zelf. Maar ongeveer 10% daarvan blijkt niet te bestaan, ofwel een nepaccount te hebben, ofwel een bot te zijn. Nepaccounts worden niet alleen door politiemensen gebruikt om ‘onzichtbaar’ te blijven, maar de laatste jaren voor om nepnieuws te verspreiden, vooral in verkiezingstijden, als propaganda of om te polariseren. Facebook zelf erkent het aantal nepaccounts maar heeft geen haast om er wat aan te doen, aldus het bericht. Er wordt pas actie ondernomen als er actief geklaagd wordt over zo’n account maar dan moet er ook wel iets aan de hand zijn, zoals haatzaaierij of terreurverheerlijking. Alleen dan onderneemt het concern actie. Bij facebook zijn overigens zo’n tienduizend mensen in dienst die content beoordelen en reviewen. Het bedrijf beloofde onlangs dit aantal te zullen verdubbelen. Maar omdat veel accounts veel geld opleveren, kan betwijfeld worden of die zich met de nepaccounts bezig zullen houden.

Advertenties

Dief bedreigt winkelier na plaatsen video’s

Een winkelier die na een overval beelden van de winkeldief op facebook zette, is door de vermoedelijke dader bedreigd. In een anoniem telefoontje eiste de overvaller dat de beelden weggehaald moesten worden, ‘anders kom ik wel even langs’. Primera-eigenaar Edward Bergacker haalde de beelden aanvankelijk weg maar zette ze later wederom online. ‘Aan bedreigingen hebben we niks’. Bergacker zegt aangifte te hebben gedaan, zowel van de diefstal (enkele cartridges ter waarde van 150 euro) als de bedreiging. Enkele andere winkeliers in de regio zeiden na het zien van de beelden dat ze de dader herkenden van eerdere diefstallen. De politie zegt nog niemand op het spoor te zijn.

Belgie: Vrouw moet boete betalen na beledigingen op Facebook

Een vrouw uit Wallonië moet 2500 euro boete betalen aan een verwarmingsmonteur die ze had beledigd op facebook. De vrouw was boos geworden toen een onderdeel van haar centrale verwarming, ter waarde van 12 euro, verdwenen was. Ze verdacht de monteur van diefstal en schreef op haar facebook-pagina dat de man ‘een eersteklas oplichter’ was. Vrienden deelden dat bericht en bedreigden de monteur zelfs. De monteur, zelf niet actief op sociale media, ontkende en stapte naar de rechter. Die geeft de man nu gelijk. ‘Iedereen moet goed nadenken voor hij iets op sociale media post’.

VS: Ikea-fans roepen op tot dronken winkelen

De opening van een nieuwe vestiging van Ikea in Fishers, Indiana leidde al tot grote parkeerproblemen, verkeersongelukken (toen een bankstel van iemands auto afviel) maar nu tot Project-X achtige evenementen. Onbekenden hebben op facebook opgeroepen om dronken de winkel te bezoeken. De ‘Not so sober Ikea Visit’ staat gepland voor acht november as. maar zowel het concern als de plaatselijke politie zijn druk bezig de druk van de ketel te krijgen. Ikea zelf noemt het evenement ongepast. ‘While we are all about fun and engagement, safety is always our most important consideration’. Over die veiligheid zei woordvoerder sergeant Tom Weger van de Fishers Police al dat iedereen zich rustig moet houden, dat streng op alcohol zal worden gecontroleerd en dat alle dronkelappen gearresteerd zullen worden. ‘We are prepared to deal with it’, klinkt het strijdvaardig. Op YouTube zijn al jarenlang tientallen filmpjes te vinden van mensen die dronken door een Ikea-winkel strompelen, op een bed neerploffen – schoenen uit! – of andere pogingen tot humor uithalen. De facebook-post is inmiddels verwijderd.

“Massa privacyrechtszaken dreigt voor Facebook”

Volgens de advocaat-generaal van het Europese Hof van Justitie moet Facebook de privacywetgeving van élke EU-lidstaat volgen en niet alleen die van Ierland, waar Facebooks Europese hoofdkantoor staat. De advocaat-generaal bevestigt daarmee een Duits vonnis in een zaak over de ‘Wirtschaftsakademie’ die op facebook onderwijsdiensten aanbiedt. In die zaak beweerde Facebook dat het alleen maar de Ierse wetten moest volgen, maar volgens het advies is dat onvoldoende en moet Facebook de privacywetgeving van elke EU-lidstaat naleven waarin het een vestiging heeft die in dat land aan marketing en verkoop van advertentieruimte doet. Ook zijn de privacycommissies van elk land bevoegd tegen Facebook en dus niet alleen maar de Ierse privacycommissie. Het advies van de advocaat-generaal, ‘niet bindend maar in de praktijk vaak opgevolgd’, zou wel eens tot een ‘massa privacyrechtszaken’ tegen Facebook kunnen leiden, schrijft Het Laatste Nieuws.

Celstraf voor bedreigen en belagen advocaat

De rechtbank Amsterdam heeft de man (39, uit Amsterdam) die afgelopen zomer advocaat Peter Plasman en diens vrouw bedreigde, veroordeeld tot tien maanden celstraf (waarvan drie voorwaardelijk). De verdachte stuurde Plasman e-mails en facebookberichten waarin hij dreigde met zware mishandeling. Hij belaagde ook een ex-vriendin, vooral via facebook. De verdachte, die ook een contactverbod en een locatieverbod kreeg, gooide ook een baksteen bij Plasman door de ruit. De rechtbank zag dat als poging tot zware mishandeling.

Pakistan: Moefti opgepakt voor moord op Facebook-ster

In Pakistan heeft de politie moefti Abdul Qavi opgepakt op verdenking van betrokkenheid bij de moord op een vrouw. Die vrouw, Qandeel Baloch, werd juni 2016 vermoord, enkele weken nadat ze op haar facebook-pagina een foto had gezet waarop ze, met Qavi, te zien is in een hotelkamer. Volgens het bijschrift hadden Baloch en Qavi gerookt en gedronken op de kamer, tijdens de ramadan nog wel. Qavi werd vervolgens uit een overheidscomité gegooid en kreeg een uitbrander van de religieuze raad. Nu zijn contacten ontdekt tussen Qavi en de broer van Baloch, de vermoedelijke moordenaar. Baloch, de ‘Kim Kardashian van Pakistan’ genoemd, kwam eerder in opspraak met zwembad-, fitness- en beauty-foto’s die in Pakistan als zeer ongepast worden gezien. Videos van haar werden miljoenen keren bekeken en (stiekem) gedeeld. Naar aanleiding van de moord op Baloch werd de Pakistaanse wet over eerwraak aangepast: vergeving (en dus vrijspraak) van familieleden die eerwraak plegen, is niet meer mogelijk.

Engeland: Politie waarschuwt voor gevaarlijk Facebook-spel

In Engeland hebben de politie en de NSPCC weer eens gewaarschuwd voor een ‘gevaarlijk’ facebook-spel. Dit keer gaat het om de zogeheten 48-hour challenge, waarbij kinderen moeten proberen om 48 uur onvindbaar te blijven – een soort verstoppertje maar dan wat langer. Het spel is kennelijk onder Britse facebook-gebruikers weer viraal gegaan en zou populair zijn onder tieners. Wie de meeste aandacht krijgt op facebook, ‘wint’ het spel. Volgens sergeant Ian Birkin van de Nottinghamshire Police zijn er nog weinig vermissingen aan het spel gerelateerd. ‘And we would hope it remains that way’. Een moeder uit Belfast zat onlangs nog 55 uur in doodsangst nadat haar kind werd vermist én de lokale politie honderden uren – voor niks – aan de slag was; vorige week nog bekende een 12-jarige aan haar oma dat ze weggelopen was om aan het spel mee te doen. Een woordvoerder van de NSPCC zei dat kinderen maar moeilijk aan groepsdruk kunnen ontkomen maar dat het ‘perfectly okay [is] to refuse to take part in anything that make them feel unsafe or scared’. De organisaties hebben ook bij facebook zelf aan de bel getrokken.

Israël: Palestijnse man opgepakt die ‘goedemorgen’ op Facebook plaatste

Vertaalfoutje bedankt! De Israëlische politie heeft een Palestijnse man gearresteerd die op facebook een foto zette en daar ‘goedemorgen’ bij schreef. Maar omdat de software van facebook dat woord vertaalde als ‘val hen aan’, gingen alle alarmbellen af. Op de foto leunt de man tegen een bulldozer bij Beitar Ilit, een Israëlische nederzetting op de Westelijke Jordaanoever. In het Arabisch schreef hij daar ‘goedemorgen’ bij. De veiligheidsdiensten vertaalden de tekst niet zelf naar het Hebreeuws, maar gebruikten de facebook-vertaling. Het bericht werd verder niet voorgelegd aan een agent die Arabisch spreekt. De man werd vervolgens opgepakt voor ‘aanzetten tot geweld’ maar enkele uren later weer vrijgelaten toen bleek dat het om een misverstand ging. De man heeft de foto inmiddels verwijderd.

VS: Man ontsnapt en schept op via Facebook

‘Yes I ran’, schreef Arius Hopkins (23, uit New York City) op facebook, kort nadat hij was ontsnapt aan de politie. Hopkins was opgepakt voor diverse drugs- en wapen-gerelateerde delicten, kreeg handboeien om, maar wist zich te bevrijden. Op facebook ontspon zich vervolgens een aardige discussie. ‘Niks gedaan’, schreef Hopkins. ‘Waarom moeten ze mij hebben’. Waarop anderen zich afvroegen waarom hij dan ontsnapte, als hij toch niks gedaan had. Hopkins ging daar uitgebreid op in. ‘Wat nou huiselijk geweld, ik pas in geen enkel signalement van de dader’. Inclusief smiley, dat dan weer wel.

Waarom mensen foto’s maken van verkeersongevallen

Motoragent Peter Kennis bekeurde, juni jl, op de A58 bij Oirschot in een uurtje tijd 28 automobilisten die al fotograferend en filmend langs een ongeval reden. Hij zag dat sommigen zelfs met losse handen langs de wrakstukken reden en soms overdwars in hun auto zaten om maar die ene mooie foto te kunnen maken. Levensgevaarlijk, aldus Kennis. ‘Het is dat ik alleen was en te weinig tijd had, anders had ik er veel meer genoteerd’. Na overleg met het OM kregen de 28 allemaal een acceptgiro thuis: 230 euro voor niet-handsfree bellen. Kennis wil zulke automobilisten structureel gaan aanpakken, ‘ook degenen die filefotootjes maken om te laten zien dat ze later thuis of op het werk zullen arriveren’. Hij vindt het levensgevaarlijk en zegt dagelijks te merken ‘dat men zich niet bewust is van het gevaar van dit gedrag’. Maar waarom maken we eigenlijk al die foto’s en filmpjes van ernstige ongelukken? Simpel, om zo veel mogelijk likes te krijgen, zegt verkeerspsycholoog Gerard Tertoolen. ‘We zijn verslaafd geraakt aan sociale media’. Tertoolen zegt dat mensen ‘in het huidige tjdperk van facebook en twitter’ steeds meer de behoefte voelen ‘om alles te delen wat andere mensen niet meemaken’. Bij elke like wordt het beloningssysteem in onze hersenen geactiveerd en voor sommigen ‘werkt dat net zo verslavend als nicotine’. Daarbij kunnen veel mensen geen onderscheid meer maken tussen ethisch wel of niet verantwoord. Het maken van een foto lijkt dan belangrijker dan het verlenen van (eerste) hulp. Dat gedrag noemt Tertoolen ‘niet alleen verwerpelijk maar ook asociaal’. Hij wijst ook op de privacy van slachtoffers. ‘Je zet gewonde mensen zomaar herkenbaar op internet’. De politie moet daarom, zoals Kennis deed, hard optreden en zware sancties opleggen. ‘Andermans leed mag geen reden zijn om een paar likes te scoren op Facebook’.

Belgie: Mensensmokkelaars ronselen op sociale media

Omdat de mogelijkheden voor mensenhandelaars op internet ‘zeer uitgebreid’ zijn, moeten niet alleen OM en politie, maar ook de inspectiediensten van de Rijksdienst voor Sociale Zekerheid dat internet beter gaan monitoren. Dat advies komt van het Belgische federaal migratiecentrum Myria, dat in haar jaarverslag pleit voor meer investeringen in informatica, capaciteit en knowhow bij de politie. Sociale media worden gebruikt voor rekrutering (van slachtoffers), voor marketing (van prostituees) en management (van criminele activiteiten); mensensmokkelaars doen zich online voor als reisbureau en vooral facebook is in trek bij de smokkelaars: Europol wist vorig jaar 17 duizend smokkelaars traceren die facebook gebruikten voor hun smokkelactiviteiten naar de EU. Aan de andere kant worden die sociale media ook gebruikt door slachtoffers, soms om elkaar te waarschuwen, soms om in contact te blijven met de buitenwereld. Daarmee kunnen die bronnen zeer interessant zijn voor de politie. Myria wil daarom inzetten op ‘sensibilisering’: computers en smartphones, maar ook seksdatingsites en facebookprofielen zijn ‘van onschatbare waarde om belastende foto’s en chatberichten te traceren’. Volgens Peter Van Hauwermeiren, hoofd van de directie mensenhandel bij de RSZ, gebeurt internetonderzoek nu sporadisch en zou dat ‘inderdaad op een meer systematische wijze kunnen gebeuren’ ware het niet dat opleidingen, middelen en capaciteit vaak ontbreken.

Engeland: Celstraffen na valse diarreeclaims

Waren hun vakanties op Mallorca volgens facebook en instagram nog ‘de heerlijkste tot nu toe’ en ‘twee weken zon, lachen, plezier en tranen’, kortom ‘fantastisch’, enkele maanden later claimden Deborah Briton en Paul Roberts (53 en 49, uit Liverpool) een flinke schadevergoeding bij hun reisverzekering. Naar eigen zeggen waren ze ziek geworden en hadden ze geen dag kunnen genieten. Hele dagen op het toilet gezeten en of de verzekering maar even 20 duizend pond schadevergoeding wilde betalen. Het stel werd echter ontmaskerd toen de berichten en foto’s op sociale media werden ontdekt. Roberts zei later het idee te hebben opgepikt in de kroeg. Daar komt hij voorlopig niet meer: de rechter veroordeelde het stel tot respectievelijk negen en vijftien maanden celstraf.

Tienduizenden euro schadevergoeding na Facebook-oplichting

Een vrouw (49, uit Cuijk) die november 2015 via facebook werd misleid en opgelicht door ene ‘Cindy Klaassen’, heeft recht op een schadevergoeding van ruim veertig mille. De twee hadden contact gelegd via een facebookgroep voor lesbische vrouwen, kregen een vertrouwensband, wisselden naaktfoto’s en -filmpjes uit maar tot een ontmoeting kwam het niet: Cindy zegde elk afspraakje af. Niet verwonderlijk: Cindy was bedacht door Peter K. (uit Landgraaf). Het slachtoffer ging zelf op onderzoek uit en merkte daarbij snel dat Cindy nep was. Toen ze aangifte wilde doen bij de politie vond ze daar geen gehoor, waarna ze zelf maar enkele civiele zaken aanspande. Met succes: Facebook werd verplicht de gegevens te verstrekken, een kortgedingrechter wees al een schadevergoeding toe. Verdachte K. ontkende alles en beschuldigde een buurman maar volgens de rechtbank is wel degelijk bewezen dat K. achter het nep-profiel zit. De verdachte mag de foto’s en filmpjes niet langer hebben of verspreiden, moet duizend euro betalen per keer dat hij dat wel doet, en moet in totaal 41.380 euro schadevergoeding betalen, waaronder de kosten die de vrouw maakte voor digitale opsporing. De advocaat van het slachtoffer noemt het vonnis ‘uniek in Nederland’ – het is voor het eerst dat een rechter bepaalt dat deze vorm van misleiding onrechtmatig is.

Tbs voor verwarde vrouw die meisje online bedreigde

De rechtbank in Den Haag heeft een vrouw (23, uit Westland) tbs opgelegd voor het bedreigen en belagen van een 14-jarig meisje uit Utrecht. De verdachte, verstandelijk beperkt, had het meisje zien optreden in een tv-programma, was verliefd geworden en flink door haar geobsedeerd. Het meisje werd via e-mail, sociale media en sms bedreigd. Als ze niet op de avances zou ingaan, zou dat ‘grote gevolgen’ hebben, aldus de verdachte die zelfs naar Utrecht reisde om een huwelijksaanzoek te doen. Ook de voormalige basisschool van het meisje kreeg dreigberichten waarin onder meer werd gemeld dat een foto van het meisje op een kinderpornosite was gezet. Het meisje raakte zo getraumatiseerd dat ze niet meer naar school durfde. De rechtbank wil nu dat de verdachte ‘liefst levenslang’ in een instelling wordt geplaatst. (AD/Haagsche Courant 14 oktober 2017)