Politie verwijdert filmpje en foto na privacyklachten

Het blijft een enorm spanningsveld: tussen min of meer móeten twitteren en posten over je werk, verbinding zoeken en laten zien wat de politie allemaal doet, en de grenzen van fatsoen en privacy die daarbij horen. Wijkagenten worden met een cursus ‘digibewust’ gemaakt maar dan nog is een uitglijder zo gemaakt. Zo moest de politie Enschede, na veel kritiek over privacy, een eigen filmpje van facebook verwijderen waarin een man was te zien die een ‘bad trip’ had na drugsgebruik. ‘Gelukkig voor deze persoon waren wij er op tijd bij’, aldus het bericht. Maar de man werd toch herkend. Waarop de pleuris weer eens uitbrak. Omdat ‘we er niet op uit zijn om de privacy van wie dan ook te schenden’, is publicatie van het filmpje ‘heroverwogen’. Het team schrijft echter ‘nadrukkelijk te blijven posten over de gevaren in onze maatschappij’.
In Rotterdam ontstond commotie na een tweet van wijkagent Bas Munne (Scheepvaartkwartier) over een ‘buitenslaper’. ‘Even rechtop zitten maar’, schreef Munne bij de foto. Met als gevolg een klein twitter-stormpje waarin zelfs actrice Georgina Verbaan zich mengde. Verbaan sprak over ‘een weerloos mens’, anderen riepen dat een dakloze ‘ook maar een mens is’. Munne reageert nuchter. ‘Wie zegt dat hij dakloos is’. Volgens Munne was de man ‘gewoon lui’, nam hij de hele bank in beslag ‘waardoor moeders met kinderen er niet bij konden’. Dan is het simpel: ‘dan moet je van mij gaan zitten’.

Advertenties

Geen vervolging voor smaad in zaak-Savannah

Er komt geen strafzaak tegen de persoon die een foto op facebook zette van de jongen die wordt verdacht van moord op het meisje Savannah uit Bunschoten. ‘Dit is de moordenaar van Savannah’, schreef de onbekende bij de foto. De ouders van de jongen deden aangifte omdat hun privacy zou zijn geschonden, maar het OM heeft de zaak geseponeerd. Aangifte alleen is te weinig voor strafvervolging, aldus het bericht. Maar er werd geen formele klacht ingediend, waardoor de zaak nu afgerond is. De politie zegt ‘stevig’ gesproken te hebben met de plaatser van het facebook-bericht.

Duitsland: Facebookprofiel overleden tienermeisje blijft gesloten

Een Duitse rechtbank heeft in hoger beroep bepaald dat de ouders van een overleden meisje geen toegang krijgen tot de facebook-account van hun dochter. Dat meisje (15) kwam onder de metro en overleed. Haar ouders willen onderzoeken of het om zelfdoding ging, het meisje werd mogelijk gepest, en dus toegang krijgen tot de privéberichten aan/van het meisje. De account werd door Facebook bevroren toen een vriendinnetje van het meisje aangaf dat het meisje was overleden. Facebook zegt niet te willen meewerken, vanwege privacy. De ouders zouden ook berichten van anderen kunnen bekijken. Het hof in Berlijn oordeelde aanvankelijk dat de ouders in hun recht stonden; eigendommen van kinderen worden na hun overlijden immers eigendom van de ouders. Maar Facebook ging in beroep. Met succes dus. De rechtbank maakte, zo melden Duitse kranten, dat er afweging gemaakt moest worden tussen een erfwet van 120 jaar geleden en een telecomwet uit 2009. Die laatste bepaalt onder meer dat de privacy van een telefoongesprek ook geldt voor e-mail en dus ook voor privéchats.

“Facebook overtreedt Nederlandse wet”

Volgens de Autoriteit Persoonsgegevens overtreedt Facebook de Nederlandse wet: het netwerk vertelt niet precies welke, hoe en waarmee alle persoonsgegevens worden verzameld en verwerkt. Facebook verwerkt ook ‘bijzondere persoonsgegevens’ zoals seksuele geaardheid zonder dat daar expliciet toestemming voor is gevraagd, laat staan verkregen. Tot nu toe riep Facebook dat de Nederlandse privacywet niet gold omdat het Europese hoofdkantoor in Ierland staat, maar volgens de AP heeft Facebook een Nederlandse vestiging (die Nederlandse bedrijven adviseert en Nederlandse klanten bijstaat) en dus gelden die wetten wel degelijk. Facebook kan onder meer alle Nederlandse gebruikers volgen op de helft van de vijfhonderd best bezochte websites. De AP onderzoekt nog of Facebook een boete moet krijgen. Die bedraagt overigens maximaal 820 duizend euro.

Vergeetrecht in minder dan de helft van de verzoeken

Drie jaar geleden werd het ‘vergeetrecht’ geïntroduceerd: de mogelijkheid om bij Google ongewenste zoekresultaten te blokkeren. En Nederlanders zijn daar relatief bedreven in, schrijft Emerce. Facebook, Youtube en Twitter horen tot de meest geblokkeerde sites en minder dan de helft van de verzoeken (46,3%) wordt goedgekeurd. In Europa staat Nederland op de tweede plaats als het gaat om het aantal verzoeken: 1 verzoek op 522 inwoners. EU-breed – het recht bestaat alleen in de EU – kreeg Google 720 duizend verzoeken, vanuit Nederland ruim 32 duizend. Opvallend is dat veel mensen informatie willen verwijderen uit zogeheten online directories, zeg maar geaggregeerde telefoongidsen. Dergelijke info wordt nog wel eens geblokkeerd, Google is veel terughoudender als het gaat om meer journalistieke berichten.

Belgie: Geen straf voor “snuisteren” in e-mails van ex

Wel veroordeeld maar geen straf. Een man uit Houthulst, België ‘snuisterde’ na de scheiding in de e-mails van zijn ex-vrouw. Omdat ze een familieaccount hadden bij hun provider, kon de man na de scheiding haar mail blijven lezen. Dat deed hij vooral toen hij een alimentatieprocedure verloor: in de mails vond hij bewijs dat zijn ex loog over haar inkomsten. De vrouw stapte naar de politie, de man werd gedagvaard voor ‘informaticafraude’ en het OM eiste een jaar celstraf. De strafrechter vond de man weliswaar schuldig maar legde, onder meer vanwege het blanco strafblad, geen straf op.
In Nederland speelde in 2015 een vergelijkbare zaak: een vrouw die zonder toestemming de mailbox van haar ex-partner doorzocht, mocht die mails wel degelijk gebruiken in haar alimentatie-zaak tegen die ex. Ook al zijn de mails onrechtmatig verkregen en maakte de vrouw inbreuk op de privacy van haar ex, vond de rechtbank dat het maatschappelijk belang van de waarheidsvinding zwaarder woog dan het belang van uitsluiting van onrechtmatig verkregen bewijs.

Nederlanders willen social media-wachtwoorden niet afgeven in VS

Zes op de tien Nederlanders die naar de VS willen, weigert hun wachtwoorden van sociale media op te geven als de Amerikaanse douane daar om vraagt. controle om wordt gevraagd. Metazoekmachine Kayak onderzocht de houding van Nederlanders tegen de verscherpte anti-terrorismemaatregelen die de regering-Trump onlangs heeft voorgesteld. De Immigration Service wil ook een overzicht van alle contacten op je telefoon en zelfs je financiële gegevens. Van de ondervraagden zegt een kwart deze informatie wel te verstrekken ‘als het echt nodig is’. 60% vindt de maatregel ‘een regelrechte inbreuk op hun privacy’. De weigering wachtwoorden af te geven, blijkt vooral ingegeven door de angst dat er aan hun account wordt gerommeld, dat vrienden of posts verwijderd worden en dat een ander iets post van zijn/haar account. Ruim eenderde wil niet dat de autoriteiten toegang krijgt tot de privéinformatie die op vele accounts te vinden is.

Zweden: Blog niet aansprakelijk voor beledigende reactie

Het Europees Hof voor de Rechten van de Mens heeft weer eens bevestigd dat de organisatie achter een blog niet verantwoordelijk is voor beledigende reacties. In deze zaak draaide het om een Zweed die op een blogsite werd beschuldigd een nazi te zijn. In een (anonieme) reactie werd daarop beweerd dat deze man ook ‘a real hash-junkie’ was. De Zweed, Rolf Pihl, protesteerde bij het blog, de reactie werd (na een dag) verwijderd maar Pihl besloot toch een zaak aan te spannen. Hij verloor de zaak, ook in hoger beroep en cassatie, maar stapte naar het Europese hof, met een beroep op artikel 8 EVRM. Dat hof oordeelt nu dat de reactie niet haatdragend was maar wel beledigend en dus een schending van dat artikel 8. Anderzijds stelt het hof dat ook de vrijheid van meningsuiting, artikel 10 EVRM hier een rol speelt. Bij botsingen tussen die twee artikelen is voor het Hof vooral relevant de context van de reacties en de maatregelen die de beheerder van het blog neemt. Omdat het om een klein blog ging, met weinig lezers en invloed, gemaakt door een kleine non-profit organisatie kan van deze organisatie ‘niet worden verwacht dat zij beoordelen welke reacties in strijd zijn met de wet, omdat dit in de weg zou staan aan het recht om informatie op het internet te delen’. Bovendien geldt dat Pihl zoekmachines kan verzoeken links naar de oude reacties te verwijderen en heeft hij weliswaar het ip-adres van de onbekende reaguurder achterhaald maar nog geen zaak tegen die persoon aangespannen. Ook geldt dat de aansprakelijkheid voor reacties van derden ‘negatieve gevolgen kan hebben voor de reactie-omgeving van een website’ en daarmee een effect hebben op de vrijheid van meningsuiting op internet. Het Hof wees de vordering van Pihl daarom af. De Zweedse rechtsbanken hebben ‘een billijke afweging’ gemaakt tussen Pihls rechten (artikel 8) en het recht op vrijheid van meningsuiting (artikel 10).

Eisen aan politieonderzoek smartphone

Een smartphone mag voortaan alleen nog door de politie onderzocht worden als de inbreuk op de privacy van de eigenaar van die smartphone ‘beperkt’ is. De Hoge Raad bepaalde dat de politie niet zo maar alle gegevens mag uitlezen. Het arrest komt in een zaak uit 2014 waarbij de politie een smartphone onderzocht van een man die werd verdacht van drugssmokkel. De Hoge Raad heeft deze zaak terugverwezen naar het gerechtshof dat opnieuw moet beijken of er met het achterhalen van álle contacten, alle oproepen, alle berichten en alle (privé)foto’s op de smartphone niet een te grote inbreuk is gemaakt op de privacy van de verdachte. Zo’n uitgebreid onderzoek is alleen nog mogelijk met toestemming van officier of rechter-commissaris. De Hoge Raad wijst in het arrest ook op het ontbreken van wettelijke regels. Volgens het ministerie van VenJ wordt er aan zo’n regeling gewerkt.

Beelden dashcam steeds vaker als bewijsmiddel gebruikt

Was het niet gefilmd, dat van die wegpiraat op de A2 die een andere automobilist de weg afsnijdt, dan had de politie veel meer moeite gehad om die wegpiraat te vinden. Niet verwonderlijk is dat dashcam-beelden steeds vaker als bewijs gebruikt worden, schrijft het ED. Maar mogen al die beelden – alleen al bij YouTube zijn er 3,5 miljoen filmpjes met zoekterm dashcam – wel online? Volgens een woordvoerster van het parket Centrale Verwerking Openbaar Ministerie kunnen deze camerabeelden ‘alleen dienen als ondersteunend bewijs’ en mogen alleen politie en OM de beelden vertonen. ‘Je mag dus geen eigen rechter spelen door ze zomaar op sociale media te zetten’, waarschuwt ze. Maar ja, wat als dat filmpje op facebook naar duizenden anderen gaat? Volgens de wet is dat een inbreuk op de privacy. Privacywaakhond Privacy First pleit daarom voor slimme software in de camera’s waarmee kentekens en gezichten automatisch geblurd worden. ‘Zet er een beveiligingssleutel op. Heb je een aanrijding, dan kunnen verzekeraar, politie of jijzelf met die sleutel de kentekens altijd weer leesbaar maken’.

Jaar cel voor filmen in doucheruimte camping

De rechtbank Midden-Nederland heeft een man (34, uit Doorn) veroordeeld tot een jaar celstraf, waarvan de helft voorwaardelijk, voor het heimelijk filmen van mensen in de doucheruimte van een camping. Onder de mensen die werden gefilmd, was ook een minderjarige. De man had zijn camera in een potje gel verstopt, in een schoen die hij onder de deur van douchecabine schoof. Hij had zulke films wel eens op internet gezien, vond dat ‘wel spannend’, en wilde het ook wel eens proberen. Tja. De man werd onder het filmen betrapt, er werd aangifte gedaan en de politie deed onderzoek. Waren de opnamen op internet beland, dan had dit grote gevolgen voor de betrokkenen kunnen hebben, aldus de rechter. De verdachte had verder 16 duizend afbeeldingen en 1900 films met dierenporno en kinderporno in bezit, keurig gerubriceerd en opgeslagen in mappen met namen als ‘jonge kutten’. Bij de man thuis werden ook tientallen stuks kinderondergoed en -badkleding gevonden, allemaal gestolen. Tegen de verdachte was 18 maanden geëist, waarvan de helft voorwaardelijk. De rechter vonniste milder omdat de zaak jarenlang bleef liggen.

Belgie: Boete voor vlogger die agenten filmde

Een rechtbank in Brugge, België heeft blogger Didier E. (68!) veroordeeld tot een voorwaardelijke boete van 300 euro boete wegens schending van de privacy en stalking van twee politieagenten. De verdachte zette zomer 2014 een filmpje online over een racistisch incident op een terras. In het filmpje was vooral de interventie van de agenten te zien en – zoals zo vaak – niet de aanleiding. De agenten dienden klacht in, de rechtbank legde aanvankelijk een dwangsom van 1250 euro per dag op waarna de man het filmpje van zijn blog haalde. Niettemin moest E. voor de rechter komen. Volgens zijn advocaat dreef de politie de zaak op de spits, er moest een vonnis komen ‘om filmende burgers af te schrikken’. De rechter oordeelde dat de blogger geen toestemming had om te filmen, laat staan om de beelden ook online te zetten. Bovendien waren de agenten niet onherkenbaar gemaakt. De verdachte werd ook schuldig bevonden van belaging: hij had kunnen weten, aldus de rechter, dat burgerlijke partijen de beelden als ‘verontrustend’ konden zien. De agenten kregen allebei een symbolische schadevergoeding van 1 euro.

Advocaten hekelen Twitterfoto van jeugdige fietsendieven Rotterdam

Een foto van drie jonge fietsendieven heeft tot commotie geleid . Op de foto, getwitterd door wijkagent Remy Hartog uit Barendrecht, staan de drie kinderen met hun achterkant in beeld. ‘Gisteren zijn een 10, 12 en 16 jarige uit rdam aangehouden tz fietsendiefstal’. Vrijwel meteen ging de twittergemeenschap met de foto aan de haal. ‘Schokkend’ en ‘walgelijk’. Advocaten hekelden de foto, het OM riep dat ‘dit niet is zoals het hoort’, en het nieuws haalde zelfs Editie NL. Maar de politie zei vooral ‘te zoeken naar manieren om het publiek te informeren’ over ontwikkelingen in buurt of wijk. In dat spanningsveld valt over elke politiefoto natuurlijk wel wat te zeggen maar bij deze foto ging het ook over de leeftijden. Bij kinderen onder de 12 wordt ‘doorgaans’ nog voorzichtiger opgetreden. Politiewoordvoerder Wim Hoonhout benadrukt dat het vooral om de boodschap gaat. ‘De jongens zijn niet herkenbaar, dus hun belang wordt niet geschaad’. Ook zegt hij te willen wijzen op het feit dat fietsendieven niet altijd junks of zwervers zijn. Ook wijkagent Hartog zegt dat het niet om naming & shaming gaat maar om voorlichting en bewustwording. En al die commotie dan? Hoonhout zegt dat de politie de laatste jaren steeds transparanter is geworden en ‘soms loop je dan voor bepaalde groepen en personen tegen grenzen aan’. Hij verwijst naar de huidige beeldmaatschappij waarin collega’s beelden gebruiken om te laten zien wat ze doen maar daarbij ook tegen die grenzen oplopen.

“Whatsapp moet stoppen met delen gegevens”

Een EU-werkgroep van privacywaakhonden, de zogeheten Artikel29-werkgroep, heeft Whatsapp opgeroepen te stoppen met het delen van persoonlijke contactgegevens van facebookgebruikers. De werkgroep, waar ook de Nederlandse Autoriteit Persoonsgegevens in zit, vindt de gevolgen van dat delen veel te groot. Toen Facebook in 2014 Whatsapp kocht (voor 16 miljard dollar …) waren de klantgegevens van de twee diensten nog gescheiden. In de oorspronkelijke gebruiksvoorwaarden stond ook dat namen en telefoonnummers niet gedeeld werden. Onlangs werden die gebruiksvoorwaarden gewijzigd, en worden deze gegevens wél gedeeld. Dat is mogelijk in strijd met Europese regels voor databescherming, aldus de werkgroep. Whatsapp is daarom verzocht zo snel mogelijk alle informatie te verstrekken en duidelijkheid te verschaffen.

Privacywaakhond waarschuwt stichting die ‘verloren’ kleinkinderen zoekt

De Autoriteit Persoonsgegevens (AP) onderneemt mogelijk actie tegen de Stichting Voor Mijn Kleinkind, een website waar opa’s en oma’s kunnen proberen het contact te herstellen met hun kleinkinderen. De site richt zich met name op grootouders die het contact met hun kleinkinderen om wat voor reden dan ook verloren hebben. Berichten aan die kleinkinderen, vaak voorzien van complete personalia, worden via zoekmachines zichtbaar. En daar zit ‘m de kneep, zegt de autoriteit. ‘Uit zo’n oproep tot contact kun je afleiden dat er problematische familieomstandigheden zijn. Het gaat om erg gevoelige informatie over een kind en diens ouders’, zegt AP-vicevoorzitter Wilbert Tomeen. Dat er op de site nu een wachtwoord moet worden ingetikt en dat toestemming nodig is van grootouders, is voor de AP onvoldoende. De stichting moet daarom ‘helemaal ophouden’ met het publiceren van de oproepen, anders volgt een boete of dwangsom.