Serious game De Moordzaak op site OM

Nog geen plannen voor het weekend? Probeer dan een moord op te lossen. Bij het OM is sinds deze week de serious game De Moordzaak te spelen. In het spel moet een virtuele officier van justitie leiding geven aan het politieonderzoek naar de moord op een onbekende man. Je kunt het NFI inschakelen, taps plaatsen en hopelijk ook een verdachte aanhouden.

Krokettendief verlinkt zichzelf via Snapchat

Dat je kroketten pikt. En dat je dan door een filmpje op Snapchat opgepakt wordt – het kan allemaal in 2017! In Arnhem heeft de politie de man op het oog die inbrak in een snackwagen en enkele kroketten uit de vriezer pikte. De dief kwam, letterlijk, in beeld toen een filmpje van de actie op Snapchat werd gezet. Iemand herkende de man en tipte de politie.

VS: Meisjes posten foto van mogelijke moordenaar op Snapchat

Het stadje Delphi in Indiana, VS is helemaal in de ban van de moord op twee tienermeisjes. Abby Williams (13) en Libby German (14) werden gevonden langs een verlaten spoorweg, een dag nadat ze als vermist waren opgegeven. Het laatste levensteken van de meiden was een stel foto’s op Snapchat. Op één daarvan loopt Abby over het spoor, op de andere zou een schim te zien zijn die de moordenaar zou kunnen zijn. Volgens de politie begon Libby te filmen toen ze
zag dat de man hen achterna liep. ‘Ze voelde dat er iets niet klopte en maakte beelden’, aldus de lokale politiechef Douglas Carter. Op sociale media wordt volop gespeculeerd over de onbekende man, iedereen ziet wat anders in de vage schim op de achtergrond. In het filmpje is echter ook een stem te horen. ‘Helling af’. De politie heeft het audiofragment vrijgegeven in de hoop dat iemand de stem herkent. ‘Iemand moet weten wie die man is’. De FBI assisteert en heeft twee ton beloofd voor de gouden tip.

Politie zoekt getuigen via ‘reclame’

Behalve opsporingsprogramma’s op tv en matrixborden langs de snelweg zijn er natuurlijk ook moderne methoden, zoals facebook advertising, om burgers te betrekken bij een opsporingsonderzoek. In Tilburg probeert de politie getuigen te vinden met banners op internet. De banners worden getoond aan wie in de buurt van de Baksevenweg is, de plek waar begin februari het lijk van een man uit Moergestel werd gevonden. De banners zijn al tienduizenden keren geplaatst, aldus een woordvoerder. ‘Enkele honderden keren is er doorgeklinkt naar het filmpje’.

Facebook test kunstmatige intelligentie bij opsporen zelfmoorden

Facebook test een systeem dat via kunstmatige intelligentie zelfmoorden probeert te voorkomen. Steeds vaker blijken die via live streaming plaats te vinden. Het nieuwe systeem is accurater dan de meldingen die het bedrijf nu krijgt van gebruikers, zegt productmanager Vanessa Callison-Burchold. Computersystemen gaan de content van openbare berichten en reacties scannen, urgente gevallen worden gemeld waarna het bedrijf de bewuste gebruiker een hulp-knop kan aanbieden. Topman Mark Zuckerberg zei eerder dat het ‘zwaar is om facebook te leiden en te weten dat we niets deden’. Facebook meldt ook de introductie van nieuwe hulpmiddelen voor gebruikers die suïcidale berichten van anderen lezen. Het plan is enthousiast ontvangen, in Nederland door de Stichting 113Online. ‘Als deze functies zorgvuldig zijn getest, kan ik dit alleen maar toejuichen’, aldus woordvoerder Rob van der Schoot. Critici stellen al vragen over de gevolgen voor de privacy van gebruikers.

Rusland: Paniek om ‘zelfmoord-internetspelletje’

De Russische politie onderzoekt of de zelfmoord van twee tienersmeisjes verband hebben met het ‘Blue Whale’ spel dat op Instagram, facebook en VKontakte (het Russische facebook) voor veel paniek zorgt. In het spel, dat tot nog toe vooral gespeeld lijkt te worden in Rusland en enkele oud-Sovjet republieken, zouden jongeren door bepaalde hashtags te gebruiken, in contact komen met een ‘curator’ die vervolgens vijftig dagen lang opdrachten geeft. ‘Luister naar melancholische muziek’, of ‘Kras een walvis in je arm’. De vijftigste en laatste opdracht zou ‘pleeg zelfmoord’ zijn. Wie eerder uitstapt, wordt bedreigd, schrijft onder meer Het Laatste Nieuws. De krant verwijst naar de zelfdodingen van Veronika Volkova (16) en Yulia Konstantinova (15) maar meldt ook (onbevestigd natuurlijk!) dat het spel al ‘honderden levens’ heeft geëist. De maker van het spel zou ene Filip zijn, een (inmiddels 19-jarige) jongen uit Moskou die in 2015 online schreef dat sommige mensen ‘toch maar afval zijn’. Filip zit al een tijdje vast vanwege mogelijke betrokkenheid bij 17 zelfdodingen… Hoe dan ook, wie de hashtags bekijkt, ziet veel foto’s van zelfverminking. Maar klopt het? Onderzoekers van Global Voices, een groep censuurbestrijders, zeggen dat slechts één geval aan het spel te koppelen is. Volgens hen is geen sprake van ‘massale verspreiding’ en is het weer een typisch internetverhaal: de wildste verhalen maar zelden echt bewijs. Hoe dan ook, de politie zegt dat Veronika onlangs een foto van een blauwe walvis postte …

Mishandelde vrouw krijgt slaapplek dankzij Twitteroproep

Een vrouw die in Amsterdam met haar twee kinderen op de vlucht was voor haar man en daar aangifte deed van mishandeling, heeft via twitter een slaapplek gevonden. De vrouw kreeg, schrijft het AD op het politiebureau geen onderdak ‘vanwege bureaucratie’. Opvang is er alleen voor vrouwen die binnen zes uur na het misbruik melden, de rest valt buiten de boot. ‘Het politiebureau heeft geen publieke functie’. De (in allerijl opgetrommelde) vrijwilligersorganisatie Zij is hier zette vervolgens een oproep op twitter. ‘We zitten nu met een dame die situatie van huiselijk geweld is ontvlucht, maar haar wordt door @Politie_Adam @GGDAmsterdam opvang geweigerd. Ze zit nu met 2 kinderen en wat spullen op een politiebureau en wordt zo weggestuurd, maar kan nergens heen. Kan iemand hier haar helpen?’ Een uur later meldde zich ‘Vivian’ die onderdak bood. Vrouw en kinderen zijn inmiddels op een plek waar ze langer kunnen blijven.

VS: Ruzie en vechtpartij gestreamd via Facebook

De politie in Lowell, Massachusetts heeft twee vrouwen opgepakt voor een gewelddadige overval en een mishandeling tijdens een house party. De vrouwen (22 en 30) zouden tijdens het
feestje de gastvrouw hebben mishandeld en beroofd. Omdat het geheel via Facebook Live werd uitgezonden, duizenden getuigen keken mee, waren de dames snel in beeld als verdachte. De gastvrouw raakte gewond en moest een nachtje in het ziekenhuis blijven, de twee verdachten zitten voorlopig vast.

Italie: Man verandert profielfoto in Gladiator en doodt man die vrouw deedreed

Dat-ie zijn profielfoto op facebook veranderde in eentje van acteur Russell Crowe als Gladiator, viel te weinig op. Maar Fabio di Lello (34) ging vanaf dat moment op jacht naar de man die zijn vrouw Roberta (33) doodgereden had. Een man in een Fiat Punto die door rood reed, schepte Roberta op haar Yamaha-scooter. Di Lello veranderde de foto en ging achter de verdachte bestuurder Italo d’Elisa (22) aan. Enkele weken voordat D’Elisa voor de rechter moest verschijne, nam Di Lello het recht in eigen hand en schoot D’Elisa dood. Na de moord ging Di Lello naar de begraafplaats waar hij het wapen op het graf van Roberta achterliet. De Italiaanse politie heeft Di Lello inmiddels opgepakt. Volgens zijn advocaat was hij ‘gekweld’ door het idee dat D’Elisa er gemakkelijk vanaf zou komen en woedend omdat de doorrijder geen excuses aangeboden had.

 

Italie: Facebook bewijst dat opgepakte man onschuldig is

We kennen natuurlijk veel zaken waarin facebook de foto’s levert die bewijzen dat iemand de gezochte persoon wel is, maar het gebeurt ook andersom. In Italië hebben foto’s en andere data op facebook deze week gezorgd voor twijfel: is een man die in juni 2016 is opgepakt voor mensensmokkel, niet de verkeerde? Zowel de Italiaanse als de Britse autoriteiten claimden toen dat Medhanie Yehdego Mered eindelijk was gearresteerd, verdacht van het smokkelen van tienduizenden mensen van Afrika naar Europa. De man werd door Sudan uitgeleverd aan Italië en aangeklaagd door de openbaar ministeries van Sicilië en Rome. Maar het was Mered helemaal niet, lieten onder meer Britse kranten onlangs weten. De man zou Medhanie Tesfamariam Berhe zijn, vluchteling uit Eritrea en op geen enkele manier aan Mered te koppelen. Dat zou blijken uit facebookfoto’s en andere data van sociale netwerken. Berhes advocaat zegt met die facebookdata ook te kunnen aantonen dat zijn client in 2013 niet in Khartoum was, zoals de aanklagers denken. ‘This proves my client was in Eritrea while the prosecutors were wiretapping the real Mered in Khartoum’.

“Tientallen WhatsApp-groepsleden” grijpen dieven

Burgerparticipatie of politieparticipatie? Zeker dertig inwoners van Uddel hebben zaterdagnacht twee daders betrapt van een woninginbraak. Ze werden via een Whatsapp-groep gealarmeerd toen er rond 20.45 uur ergens werd ingebroken. Ze wisten de fietsende inbrekers te achterhalen maar die ontsnapten te voet in het bos. Een paar uur later werd de hele groep weer gemobiliseerd toen een vrouw de twee boeven weer zag fietsen. Wederom verliet half Uddel de slaapkamer, dit keer met succes: de twee werden, ’s nachts om 02.00 uur, door de bewoners aangehouden (is dat nog terstond nadat?) en even later aan de politie overgedragen. Onderzocht wordt of de twee verdachten (22 en 23, uit Almere en Amsterdam) meer inbraken pleegden en mogelijk ook de fietsen gestolen hebben.

VS: Facebookfoto leidt politie naar moordenaar

Een foto die de dader zelf op facebook zette, zou wel eens hét bewijs kunnen zijn in de zaak rond een vermoorde dakloze man. Toen die, november 2016, in Las Vegas werd neergeschoten, vond de politie aanvankelijk maar weinig aanknopingspunten. Er waren geen getuigen, buurt- én forensisch onderzoek leverde niks op. Totdat iemand de politie tipte over een foto op facebook: daarop poseerde Mario Velasco (26) op de plaats-delict, onderwijl een vuurwapen herladend met dezelfde kogels als die waarmee de dakloze Michael Tzaras (46) was neergeschoten. Velasco had de foto een dag na de moord online gezet. Twee weken later werd hij aangehouden voor een paar andere strafbare feiten, in de gevangenis werd hij ook voor de moord op Tzaras aangehouden toen onder meer bleek dat zijn telefoon rond het tijdstip van de moord op de pd was geweest.

Beelden dashcam steeds vaker als bewijsmiddel gebruikt

Was het niet gefilmd, dat van die wegpiraat op de A2 die een andere automobilist de weg afsnijdt, dan had de politie veel meer moeite gehad om die wegpiraat te vinden. Niet verwonderlijk is dat dashcam-beelden steeds vaker als bewijs gebruikt worden, schrijft het ED. Maar mogen al die beelden – alleen al bij YouTube zijn er 3,5 miljoen filmpjes met zoekterm dashcam – wel online? Volgens een woordvoerster van het parket Centrale Verwerking Openbaar Ministerie kunnen deze camerabeelden ‘alleen dienen als ondersteunend bewijs’ en mogen alleen politie en OM de beelden vertonen. ‘Je mag dus geen eigen rechter spelen door ze zomaar op sociale media te zetten’, waarschuwt ze. Maar ja, wat als dat filmpje op facebook naar duizenden anderen gaat? Volgens de wet is dat een inbreuk op de privacy. Privacywaakhond Privacy First pleit daarom voor slimme software in de camera’s waarmee kentekens en gezichten automatisch geblurd worden. ‘Zet er een beveiligingssleutel op. Heb je een aanrijding, dan kunnen verzekeraar, politie of jijzelf met die sleutel de kentekens altijd weer leesbaar maken’.

Belgie: Dieven herkend na online publicatie opsporingsbeelden

Toen de politie na een maand onderzoek nog steeds niet de verdachten had gevonden van een inbraak in een hotel in Oostende, zette hoteleigenaar Matthias Lievens de camerabeelden zelf maar online. Nog geen dag later waren hun namen bekend. Lievens gaf de beelden in eerste instantie aan de politie en deed aangifte. Uit de kassa was tweehonderd euro gepikt door twee diefjes. Maar het politie-onderzoek duurde hem te lang. ‘Ik gooi de video daarom online, iemand moet hen toch herkennen’, vroeg Lievens op facebook. Met resultaat. De beelden gingen viraal en de dieven werden herkend. Lievens zegt dat hij het liever via de officiële weg wilde doen maar ja, ‘we zijn ondertussen al een maand verder en [..] wellicht slaan de dieven ook toe op andere plaatsen’. De Belgische Privacycommissie zegt in een reactie dat het zelf verspreiden van de beelden verboden is. ‘Het is aan de politie om onderzoek te voeren. Enkel een onderzoeksrechter of het parket mag beslissen om bewakingsbeelden te verspreiden bij wijze van opsporing’, zegt woordvoerder Sarah Boulerhcha. Ook korpschef Philip Caestecker van de politie Oostende wijst op de risico’s: ‘het zou niet de eerste keer zijn dat mensen aan de schandpaal worden genageld door dergelijke vergissingen. Iemand onschuldig tot het tegendeel bewezen is’. Lievens riskeert zelfs een boete van zesduizend euro, zeggen experts. ‘Maar zij hebben mijn privacy ook geschonden door binnen te dringen en mijn kassa te stelen’.

Zelfmoord na vertonen opsporingsbeelden?

Een dag nadat er door RTV Oost (online) beelden waren getoond hoe een vrouw een portemonnee steelt in een Xenos-winkel, heeft deze vrouw (68, uit Oldenzaal) zelfmoord gepleegd. Onduidelijk is het verband tussen de uitzending en haar dood maar ‘de belangenafweging tussen privacy en de ernst van de zaak had beter anders kunnen worden gemaakt’, zegt criminoloog en hoogleraar Judith van Erp. RTV Oost had toestemming van het OM om de beelden te tonen maar in deze ‘relatief kleine zaak’ had dat best anders gekund. De beelden werden, niet verrassend, op vele websites verspreid en van het nodige (negatieve) commentaar voorzien. Op Dumpert werd de vrouw onder meer een ‘dikke kuttrol’ genoemd. De familie van de vrouw heeft het OM gevraagd om de criteria voor het vertonen van herkenbare beelden te herzien. Het OM zegt dat er in de zaak geen andere aanknopingspunten meer waren om de diefstal op te lossen, maar Van Erp hoopt dat de werkwijze van het OM nog eens goed bekeken wordt. Bij Dumpert wordt de zaak ‘zeer betreurenswaardig’ genoemd maar omdat er geen zekerheid is of de zelfdoding met de beelden te maken heeft, ‘is het aan het OM om dit te onderzoeken’.